بازارجويي در جراحي‌هاي زيبايي: تجربه زيستۀ زنان در كلينيك‌هاي زيبايي

مقدمه: اگرچه تلاش براي زيبا به نظر رسيدن، يك رفتار اجتماعي تاريخي است، اما ترسيم ويژگي هاي زيبايي و «بازارجويي» براي جستجو و رونق ‌بخشي به بازار عمل هاي زيبايي، چالش جديدي است كه مي‌ تواند آسيب هايي براي جراحان و بيمارمشتريان در پي داشته باشد. هدف تحقيق، شناخت زواياي بازارجويي جراحي هاي زيبايي براساس تجربه زيسته زنان جراحي ‌شده است. روش: يك تحقيق كيفي پديدارشناختي از نوع استعلايي طبق مدل موستاكاس و با انتخاب هدفمند 11 بيمارمشتري زن كه طي 12 ماه قبل از مصاحبه حداقل يك جراحي زيبايي يا جراحي و ترميم در يك عضو از بدن خود را تجربه نموده‌ اند انجام شد. داده‌ ها در كلينيك هاي جراحي زيبايي شهر زنجان با روش مصاحبۀ نيمه ‌ساخت ‌يافته تا رسيدن به اشباع نظري جمع‌آوري شد. كدگذاري داده ‌ها در نرم‌ افزار MAXQDA.20 و اعتباريابي داده‌ ها با بازبيني انعكاسي(بازتابي محقق) و بازبيني همتايان انجام شد. يافته‌ها: بازارجويي جراحي زيبايي در 7 مضمون اصلي و 26 مضمون فرعي پديدار شد. شرايط مؤثر بر پديده در 5 مضمون اصلي «اغواگري اينترنتي»، «مشاوره بازارطلب و تعيين ‌كننده»، «تعبيه بازار جراحي در جامعه»، «موضع ‌يابي عمل جراحي»، و «مداخله در بازارجويي»؛ و شرايط متأثر از پديده در 2 مضمون اصلي «اختلال اجتماعي و رابطه‌ اي» و «اختلال و فروپاشي رواني» پديدار شدند و در ابرمضمون «بازارجويي چندوجهي و درهم ‌تنيده» گردهم آمدند. بحث: بازارجويي جراحي زيبايي، يك پديدۀ چندوجهي و درهم ‌تنيده (با وجوهي نظير اغواگري اينترنتي، مشاورۀ بازارطلب، تعبيه اجتماعي و...) است. كنترل ‌نشدگي بازارجويي، تجسّم هاي غيرواقعي و ايدآل ‌گرايانه و ناهمخواني آن با نتايج جراحي و اختلالات اجتماعي و رواني را شكل مي ‌دهد. بنابراين، تعديل پديده از طريق مداخلات اجتماعي، آموزش اخلاق پزشكي و آموزش هوشياري ‌بخش اجتماعي، به‌ منظور اصلاح ديدگاه جراحان و بيمارمشتريان نسبت به شرايط جراحي زيبايي، پيشنهاد مي‌ شود.