ارزيابي مهارت‌هاي ارتباطي كارشناس كودكان در آزمون‌هاي تكاملي: طراحي و روانسنجي يك مقياس

هدف مهارت‌هاي ارتباطي درعرصه بهداشت و درمان، عملكرد محوري و اثربخشي دارند. اين مهارت‌ها، يكي از اركان مهم براي مراقبين سلامت محسوب شده و باعث همكاري و رضايت مراجعين و تشخيص صحيح مي‌شوند. هدف از اين مطالعه، طراحي مقياسي جهت ارزيابي مهارت‌هاي ارتباطي كارشناسان مراكز بهداشتي در آزمون‌هاي تكاملي كودكان بود.  روش بررسي جامعه پژوهش، كارشناسان مراكز بهداشتي در دانشگاه‌هاي علوم‌پزشكي كشور بودند. نمونه‌گيري مبتني بر هدف انجام شد. به‌دليل آموزش كارشناسان منتخب جهت انجام آزمون تكاملي بيلي از اين گروه استفاده شد. ابتدا مفاهيم ارزيابي از طريق مرور متون و جلسات بحث گروهي متمركز با 10 نفر از خبرگان اين امر تبيين شد و با روش دلفي از خبرگان خواسته شد نظرات و پيشنهادات خود را درمورد تدوين گويه‌هاي ارتباطي بيان كنند. نظرات پيشنهادي آن‌ها گردآوري و كد‌بندي شده و مقياس طراحي شد. خصوصيات روانسنجي مقياس با مشاركت 16 نفر از خبرگان با روش تعيين روايي محتواي كمي (شاخص روايي محتوا و نسبت روايي محتوا) و روايي صوري مشخص شد. پايايي مقياس از طريق تكرارپذيري دفعات آزمون (آزمون بازآزمون) با فاصله 2 هفته تعيين شد. ضريب توافق در مشاهدات، مقايسه ارزيابان با ارزياب مرجع و هم‌خواني دروني نيز تعيين شد. آناليز داده‌هاي كمي با نرم‌افزار SPSS نسخه 22 انجام گرفت. يافته‌ها دراين مطالعه، مقياس مهارت‌هاي ارتباطي با30 گويه (13 گويه ارتباط با كودك، 6 گويه ارتباط با والدين و 11 گويه عمومي) طراحي شد. كمترين مقدار شاخص روايي محتوايي مربوط به يك گويه در بخش ارتباط با كودك بود و بقيه گويه‌ها از روايي قابل‌قبول برخوردار بودند. مقدار آلفاي كرونباخ جهت بررسي هم‌خواني گويه‌ها در بخش ارتباط با كودك 0/81، ارتباط با والدين 0/82 و در بخش عمومي 0/76 به دست آمد. ميزان پايايي 0/83 و ضريب همبستگي داخل خوشه‌اي در بخش ارتباط با كودك 0/77، ارتباط با والدين 0/88 و عمومي 0/81 بود. ضريب كاپا جهت توافق تشخيص بين ارزياب مرجع و ارزيابان ديگر در 5 مورد بالاي 0/7 و در 2 مورد، كمتر از 0/4 بود. نتيجه‌گيري مقياس ارزيابي تدوين‌شده از روايي و پايايي بالايي برخوردار است و مي‌تواند به‌عنوان مقياس ارزيابي مهارت‌هاي ارتباطي براي كارشناسان كودك مورداستفاده قرارگيرد.