خوانشي تحليلي ـ توصيفي بر سنت استدراج الهي با تاكيد بر قرآن و روايات

سنت‌ هاي الهي همان قوانيني هستند كه خداي متعال در جهت تدبير جهان هستي, به مرحله اجرا گذاشته است. قرآن كريم در نقل سرگذشت فردي انسان و نيز اقوام و تمدن‌هاي گذشته، از حوادثي ياد مي‌كند كه به مثابه قوانيني كلي، در صورت فراهم آمدن زمينه‌هايش، هر زمان قابل تكرارند. استدراج يكي از اين سنت‌هاست. استدراج به معناي سقوط تدريجي و مرحله به مرحله و نزديك شدن به عذاب به صورت غيرمحسوس است. اين سنت در هر دو حوزه فردي و اجتماعي رخ مي‌دهد. تحقق اين سنت معلول عواملي است كه ارتباط زيادي با رفتار افراد جامعه دارند و شناخت آن عوامل مي‌تواند مانع نجات جامعه از نابودي شود و در عين حال گرايش به معنويت و حركت به سوي تمدن مطلوب را به ارمغان آورد. مطالعه معناشناختي مفهوم استدراج در قرآن، و بررسي آرا و ديدگاه دانشمندان مسلمان درباره عوامل و فلسفه سنت استدراج، هدف اصلي اين جستار است.