تحليل زماني‌ـ مكاني عملكرد سامانۀ بهره‏برداري اپراتور‌محور در توزيع آب سطحي در شرايط كمبود تأمين آب، مطالعۀ موردي شبكۀ آبياري نكوآباد اصفهان

اين پژوهش به ارائۀ نوعي روش جامع كاربردي در ارزيابي عملكرد فني سامانۀ بهره‏برداري اپراتور‌محور در توزيع آب سطحي تحت شرايط مختلف كمبود تأمين آب در يك شبكۀ آبياري مي‏پردازد. براي اين منظور، از مدل شبيه‏ساز انتگرالي‌ـ تأخيري براي شبيه‏سازي توزيع جريان در كانال‏هاي اصلي و فرعي شبكۀ آبياري نكوآباد اصفهان بهره‏گرفته شد. شرايط مرزي مدل شبيه‏ساز بر اساس تحليل آمار تاريخي از سامانۀ تأمين آب سطحي در محل بند انحرافي و در قالب 7 سناريوي منتخب شامل شرايط نرمال تا شرايط كم‏آبي ملايم تا حاد انتخاب شد. ارزيابي فني سامانه بهره‏برداري شامل: 1) تحليل زماني دبي تحويلي به آبگيرها و محاسبۀ ميانگين روزانه كفايت توزيع آب در محل 13 آبگير درجۀ 2 و 149 آبگير فرعي و 2) تحليل مكاني پراكندگي شاخص يادشده در سطح شبكه در قالب نقشه‏هاي پهنه‏بندي كفايت توزيع آب تحت هر سناريوي بهره‏برداري بود. نتايج از الگوي غالب و تكرار‌شوندۀ كاهش كفايت توزيع آب از محل منبع به سمت پايين‏دست در كانال اصلي و در هر 13 كانال درجۀ 2 بود. دامنۀ تغييرات ميانگين روزانۀ شاخص كفايت توزيع آب سطحي به‌ترتيب در سناريوي نرمال تا سناريوهاي كم‏آبي 10% ، 10-15%، 15-20%،20-30%، 30-40% و 40% برابر با 95-64%، 56-90%، 54-89%، 50-89%، 49-86%، 46-86% و 77-33% به دست آمد. همچنين نقشه‏هاي پهنه‏بندي مكاني كفايت توزيع آب حاكي از الگوي واضحي از ناكارآمدي سامانۀ بهره‏برداري در توزيع كافي آب سطحي تحت سناريوهاي كم‏آبي ارائه كرده و مناطق آسيب‏پذير شبكه را مشخص كرد.