نقش همبستگي در قوام ژئوكالچر شيعه: مطالعۀ موردي راه‌پيمايي اربعين

در اين مقاله به‌دنبال تحليل مراسم پياده‌روي اربعين از منظر همبستگي اجتماعي در بستر ژئوكالچر شيعه هستيم. تحليل‌ها دربارۀ همبستگي اجتماعي بيشتر از ديدگاه كاركردگرايانه و ابزارگرايانه است در صورتي كه دروني‌كردن همبستگي نياز به دروني‌كردن هنجارها و ارزش‌هاي مشترك دارد و يكي از عناصري كه توانايي اين امر را دارد، عنصر مذهب و هويت مذهبي است. اين مؤلفه در پديدۀ پياده‌روي اربعين براي رسيدن به همگرايي و نظم‌بخشي نقش كانوني داشته است. ازاين‌رو با تمركز بر چرايي و چگونگي تأثيرگذاري راه‌پيمايي اربعين بر ژئوكالچر شيعه، ضرورت توجه به مقولۀ همبستگي و نظم تمدني را در ابعاد منطقه‌اي بررسي مي‌كنيم. در اين مقاله به‌دنبال پاسخ اين پرسش هستيم كه همبستگي اجتماعيِ ايجاد‌شده در اربعين، چگونه بر تشكيل ژئوكالچر شيعه مؤثر است؟ در پاسخ اين فرضيه مطرح مي‌شود كه همبستگي ايجادشده در جامعۀ اربعيني، به‌دليل اينكه در سطحي فراملي با مؤلفه‌هاي فراگيري همبستگي، رفاه اجتماعي، رفاه اقتصادي، رفاه امنيتي، مذهب و مبتني بر بينش تمدني در قالب ملي‌زدايي نمايان شده است، از عوامل مؤثر در قوام ژئوكالچر شيعه است. در روش‌شناسي، شاخص‌هاي پژوهش، جامعه و نمونۀ آماري را با استفاده از روش‌هاي كمي مطالعه مي‌كنيم. اين مقاله به‌لحاظ هدف، كاربردي و به‌لحاظ روش، توصيفي‌تحليلي و به‌لحاظ شيوۀ گردآوري داده‌ها از نوع پيمايشي ميداني است. براساس يافته‌هاي پژوهش، افزايش همبستگي اجتماعي در بخش فرهنگي نيروهاي اجتماعي در آينده محتمل به‌نظر مي‌رسد كه اين وحدت اگر با نظم منطقه‌اي و تقويت عوامل تمدني همراه شود، سبب دوام جغرافياي فرهنگي گروه‌هاي اجتماعي خواهد بود.