تحليل گفتمان پيام «محمد اشرف غني» رئيس جمهوري سابق افغانستان به مناسبت عيد قربان

هدف اين تحقيق مطالعه و واكاوي پيام اشرف غني به مناسبت «عيد قربان»(1402) درباره آينده سياسي افغانستان است. اهميت تحليل اين پيام در اين است كه دوسال پس از خروج اشرف غني از قدرت و تثبيت روزافرون حاكميت طالبان، داراي نشانه هايي از نااميدي و تغيير موضع وي در قبال آرايش سياسي آينده است. در اين تحقيق از روش سه مرحله اي نورمن فركلاف در تحليل گفتمان انتقادي استفاده شده است. نتايج تحقيق در سطح توصيف نشان مي دهد كه مولد متن به خوبي از ويژگي‌هاي صوري و زبان‌شناختي در راستاي ايدئولوژي پيدا و پنهان خود بهره جسته است. در سطح تفسير، نتايج نشان مي‌دهد اشرف غني از بافت موقعيتي و ديني عيد قربان استفاده كرده تا خود را به نوعي «قرباني» صلح افغانستان جلوه دهد و فراتر از آن خود را در سطح ملي با برخي از شخصيت‌ هاي ملي و تاريخي افغانستان«همپايه» سازد. در سطح تبيين، در رابطه با مناسبات قدرت و مبارزات سياسي و ايدئولوژيك، اشرف غني در گفتمان سياسي خود با عنوان «راه سوم»، نوعي مرزبندي جديد از «خود» و «ديگري» در صحنه سياسي افغانستان ترسيم مي كند كه براساس آن، وي با گروه طالبان در يك گروه و ساير بازيگران سياسي در گروه «ديگري» قرار مي گيرند. برمبناي اين «غيريت» سازي است كه ايدئولوژي پنهان اين متن، يعني ايدئولوژي«پشتون والي»، افشا مي شود. بنابراين اشرف غني متهم به «فرار» از كشور، ذيل گفتمان «راه سوم» مجددا در مقام يك «مُنجي» براي افغانستان براي رهايي از وضعيت و شرايط فعلي ظاهر مي شود. لذا در مجموع پيام اشرف غني را نمي توان در تضاد يا عليه ساختار قدرت فعلي (طالبان) در افغانستان دانست.