بررسي سبك شناختي خطبه 198 نهج‌البلاغه

سبك‌شناسي به عنوان يكي از موضوعات ادبي، روشي براي بررسي و تحليل متون است كه در سال‌هاي اخير مورد توجه ويژه ناقدان قرار گرفته است. نهج البلاغه به عنوان نمونه والاي فصاحت و بلاغت بعد از قرآن كريم، همواره در كانون توجه پژوهشگران، ناقدان و زبانشناسان قراردارد. خطبه 198 نهج البلاغه از جمله خطبه‌هاي ادبي است كه در آن امام علي(ع) ديدگاه خود نسبت به مسائل مختلفي از جمله تقوا، جهاد، توحيد، قرآن و اسلام را بيان مي‌كند. بررسي و تحليل كلام آن حضرت از ديدگاه سبك‌شناسي در راستاي آگاه‌سازي مخاطب از اسلوب بليغ و فصيح ايشان بسيار حائز اهميت است. اين پژوهش متن خطبه مذكور را، به روش توصيفي- تحليلي مورد مطالعه قرار داده و به تبيين عناصر سبكي خطبه پرداخته است. كشف عناصر سبك ساز در متن خطبه و همچنين تبيين پيوند ميان اين عناصر و نقش آن‌ها در انتقال بهتر افكار امام از اهداف اين پژوهش به شمار مي‌آيد. نتايج پژوهش بيانگر ارتباط تنگاتنگ سطوح مختلف سبك‌شناختي خطبه مذكور با يكديگر است. در سطح ادبي امام (ع) در قالب استعاره‌ها، تشبيهات، انواع كنايه و مجاز تصوير آفريني مي‌كند. فن تكرار در خلق موسيقي دروني و تصويرسازي معاني موثر است، همچنين گستره واژگاني و كاربرد واژه‌هاي هم‌‌آوا، بهره‌گيري از ويژگي آوايي حروف در تكرار صامت‌ها و مصوت‌ها نمود آشكاري دارد. غناي موسيقي كناري متن در قالب انواع سجع بر قدرت كلام و تاثير آن بر مخاطب نقش محوري دارد.