مقايسه اثر‌بخشي تمرينات نوروفيدبك و فراهم سازهاي محيط‎ ‎تمرين بر تعادل ايستا و پويا و ترس از افتادن در سالمندان

توانايي تعادل يكي از اجزاي حياتي فعاليت‌هاي مستقل روزانه در ميان سالمندان است. اختلال تعادل يكي از عوامل خطر عمده براي زمين خوردن و عوارض مربوط به آن است. بنابراين اين مطالعه با هدف مقايسه اثربخشي تمرينات نوروفيدبك و فراهم‌سازهاي محيط تمرين بر تعادل ايستا و پويا و ترس از افتادن سالمندان انجام شد. پژوهش حاضر از نوع  نيمه‌آزمايشي طرح پيش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه كنترل بود. جامعه آماري مطالعه حاضر مردان سالمند 60 تا 80 ساله ساكن خانه‌هاي سالمندان شهر ايلام بودند كه تعداد 36 مرد سالمند براساس معيارهاي ورود به مطالعه انتخاب، و به طور تصادفي در سه گروه 12 نفري نوروفيدبك، فراهم‌سازهاي محيط تمريني، و كنترل گمارش شدند. شركت‌كنندگان در مرحله پيش‌آزمون و پس‌آزمون اقدام به تكميل پرسش‌نامه خودكارآمدي افتادن-فرم بين‌المللي ياردلي و همكاران نمودند و بعد از تكميل پرسش‌نامه در 3 كوشش اقدام به تكليف تعادل ايستا (كارلسن و همكاران) و پويا (تسانگ و همكاران) نمودند. در مرحله مداخله (تمرين)، كه به مدت هشت هفته و هر هفته 3 جلسه 30 دقيقه‌اي به طول انجاميد، گروه‌هاي آموزش نوروفيدبك و فراهم‌سازهاي محيطي به تمرينات مربوطه پرداختند و گروه كنترل در اين بازه زماني به اجراي فعاليت‌هاي معمول و روزانه خود پرداختند. داده‌ها به روش تحليل كوواريانس تك‌متغيري با استفاده از نرم‌افزار SPSS-22 تحليل شد. نتايج نشان داد كه فراهم سازهاي محيط تمريني و مداخله نوروفيدبك بر جا‌به‌جايي قدامي-خلفي و جا‌به‌جايي مركزي-جانبي مركز فشار مردان سالمند تأثير معني‌داري دارد. فراهم‌سازهاي محيط تمريني و مداخله نوروفيدبك بر زمان رسيدن به پايداري قدامي-خلفي، جانبي و زمان رسيدن به پايداري كل مردان سالمند تاثير معني‌داري دارد. فراهم سازهاي محيط تمريني بر خطر ترس از افتادن مردان سالمند تأثير معني‌داري دارد اما مداخله نوروفيدبك بر خطر ترس از افتادن مردان سالمند تأثير معني‌داري ندارد. همچنين نتايج مطالعه حاضر نشان داد كه فراهم‌سازهاي محيط تمريني، در مقايسه با آموزش نوروفيدبك، بر تعادل ايستا (جا‌به‌جايي قدامي-خلفي و جا‌به‌جايي مركزي-جانبي مركز فشار) و تعادل پوياي (زمان رسيدن به پايداري قدامي-خلفي، زمان رسيدن به پايداري جانبي و زمان رسيدن به پايداري كل) مردان سالمند اثر بيشتري دارد. با توجه به نتايج مطالعه حاضر به مربيان و متخصصان سالمندي پيشنهاد مي‌شود كه بر غني‌سازي محيط براي بهبود تعادل ايستا و پوياي ‏سالمندان و خطر ترس از افتادن توجه نمايند. ‏