اثر انواع روش هاي خراش‌دهي پوسته، ليزر هليم- نئون و سديم نيتروپروسايد بر شكست خواب بذر و رشد گياهچه گياه مورد (Myrtus commnius L.)

مورد يك گياه دارويي است كه دانه هاي آن داراي خواب اوليه هستند. در تحقيق حاضر ابتدا اثر شيوه هاي مختلف خراش دهي (تيمارهاي اسيد سولفوريك ۷۰ و 90 درصد، سنباده زني به مدت ۵ و10 دقيقه، خراش با تيغ و خيساندن در آب داغ به مدت ۱۰ و 20 دقيقه) روي شكست خواب بذر ارزيابي شد. نتايج نشان داد كه بدون خراش دهي، جوانه زني دانه ها بسيار كم بود، امّا همه شيوه هاي خراش دهي، در حد معني داري جوانه زني نهايي را افزايش دادند. در بين سطوح مختلف تيمارها، حداكثر جوانه زني نهايي با 20 دقيقه خيساندن در آب داغ (33درصد)، 5 دقيقه تيمار با اسيد سولفوريك 90 درصد (59 درصد)، 10 دقيقه سنباده زدن (63 درصد) و خراش دهي با تيغ (65 درصد) به دست آمد. آزمايش بعدي نشان داد كه دانه هاي مورد، فتوبلاستيك مثبت هستند و تيمار با ليزر هليم - نئون بيش تر از نور سفيد و قرمز، جوانه زني همه دانه هاي خراش دهي شده با شيوه هاي فوق را افزايش داد و جوانه زني بذرهاي سنباده زده و خراش دهي شده با تيغ را به حدود 85 درصد رساند. نتايج آخرين آزمايش، هم نشان داد غلظت هاي 0.5درصد نيترات پتاسيم و100 ميكرومولار سديم نيتروپروسايد (SNP به عنوان يك تركيب آزاد كننده (NO) جوانه زني، طول و بنيه دانه رست هاي رشد يافته از همه دانه هاي خراش دهي شده را افزايش داد و جوانه زني بذرهاي سنباده زده و خراش دهي شده با تيغ را به حدود 80 درصد رساند. اين نتايج نشان دادند كه دانه هاي مورد يك خواب تركيبي شامل خواب فيزيكي و فيزيولوژيك دارند كه مي تواند با سنباده زدن و سپس تيمار با سديم نيتروپروسايد يا تابش ليزر هليم- نئون رفع شود.