ارزيابي ويژگي هاي كمي و بيوشيميايي جوانه زني بذر ژنوتيپ‌هاي كينوا (Chenopodium quinoa Willd.) توليد شده در شرايط آب و هوايي كرج

كينوا Chenopodium quinoa Willd. به دليل ارزش بالاي غذايي، تنوع ژنتيكي و سازگاري با شرايط محيطي متفاوت و تنش‌زا، نقش مهمي در تامين امنيت غذايي در شرايط آب و هوايي در حال تغيير ايفا مي نمايد. هدف از انجام اين پژوهش، ارزيابي ويژگي‌هاي جوانه زني و بيوشيميايي 12 ژنوتيپ كينوا سازگار با شرايط آب و هوايي ايران بود. اين آزمايش در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با سه تكرار، در سال 1401 در آزمايشگاه فيزيولوژي و زيست فناوري بذر دانشكده علوم كشاورزي دانشگاه گيلان انجام شد. در اين آزمايش صفات درصد جوانه زني، سرعت جوانه زني، يكنواختي جوانه زني، D10، D50، D90، وزن تر و خشك ريشه چه و ساقه چه و گياهچه، طول ريشه چه و ساقه چه و گياهچه، هدايت الكتريكي محلول بذر، محتواي مالون دي‌آلدئيد، فعاليت آنزيم آلفا آميلاز و محتواي ساپونين مورد بررسي قرار گرفتند. نتايج تجزيه واريانس داده ها نشان دهنده وجود تفاوت معني دار بين ژنوتيپ ها در تمام صفات و شاخص‌هاي مورد مطالعه بود. ژنوتيپ Q26 در صفات درصد جوانه زني (91.33 درصد)، سرعت جوانه زني، طول ريشه چه و ساقه چه و گياهچه، وزن تر گياهچه، فعاليت آنزيم آلفا آميلاز (0.234 ميكرومول گلوكز آزادشده در گرم وزن بذر) و محتواي ساپونين نسبت به ساير ژنوتيپ‌ها برتري داشت. از نظر شاخص‌هاي يكنواختي جوانه زني، هدايت الكتريكي محلول بذر و محتواي مالون دي‌آلدئيد، ژنوتيپ Q26 پائين ترين رتبه و به ترتيب ژنوتيپ هاي Q2 و Q12 بالا ترين رتبه را داشتند. در بين ژنوتيپ هاي مورد مطالعه، ژنوتيپ Q26 نتايج بهتري در مقايسه با ژنوتيپ هاي ديگر نشان داد. به نظر مي رسد اين ژنوتيپ مي تواند شرايط بهتري جهت كاشت در شرايط آب و هوايي ايران داشته باشد.