امكان ‌سنجي پيش‌ بيني توفان ‌هاي شديد با سازوكار فروپُكشي (هبوب) در محدوده شهر تهران

تند بادهاي شديد با سازوكار فروپُكشي كه معمولاً با گرد و خاك همراه هستند در برخي كشورها با نام هبوب شناخته مي‌شوند. در دهه اخير برخي از توفان‌هاي اتفاق ‌افتاده در شهر تهران كه خسارات متعددي به‌وجود آورده شامل سازوكار رخداد هبوب بوده‌اند. در اين مطالعه روشي براي امكان‌سنجي پيش‌بيني پتانسيل رخداد توفان‌هاي با ساختار فروپُكشي معرفي شد كه سطوح تعريف‌شده هشدار براي اين پديده را ارائه مي‌دهد. در كار حاضر مدل WRF به‌صورت يك سامانه همادي در چهار حوزه تودرتو با تفكيك‌هاي افقي مختلف به‌كار گرفته شده است. پنج شاخص ترموديناميكي مختلف براي نقاط شبكه محاسبه شد و فرايند محاسبه پتانسيل رخداد تندباد با ساختار فروپُكشي با در نظرگرفتن شرايط دمايي در سطح زمين، شرايط ترموديناميكي جو، نمايه قائم رطوبت نسبي و همچنين بررسي وجود شرايط ديناميكي براي صعود هوا انجام گرفت. با تركيب اين شرايط براي برونداد مدل عددي در همه گام‌هاي زماني، سه سطح هشدار براي پتانسيل رخداد توفان با سازوكار فروپُكشي به‌صورت پهنه‌بندي رنگ‌هاي زرد، نارنجي و قرمز ارائه شد. چهار مورد رخداد تندباد و توفان از جمله توفان معروف رخ‌داده در دوم ژوئن 2014 (دوازدهم خردادماه 1393) براي شهر تهران مطالعه شد. مطابق اطلاعات سازمان هواشناسي در اين تاريخ‌ها در ايستگاه‌هاي هواشناسي شهر تهران بادهايي با حداكثر سرعت بين 80 تا 120 كيلومتربرساعت ثبت شده است. در تمامي اين موارد مقدار سرعت باد ثبت‌شده به اندازه قابل‌ملاحظه‌اي بيشتر از پيش‌بيني مستقيم مدل‌هاي پيش‌بيني عددي هواشناسي هستند و در واقع توسط خروجي اين مدل‌ها قابل تشخيص و پيش‌بيني نبوده است. نقشه‌هاي پهنه‌بندي پيش‌بيني سطح هشدار احتمال رخداد توفان با سازوكار فروپُكشي در تمامي موارد بررسي‌شده طي محاسبات مربوط به احتمال رخداد ارائه شده در اين مطالعه، توانسته است احتمال آغازش همرفت و شروع رخداد فروپَكش را در برخي از نواحي استان تهران يا در مناطقي در استان‌هاي همجوار پيش‌بيني كند كه با توجه به احتمال انتقال توفان به تهران پتانسيل رخداد وزش تندبادهاي با سرعت زياد را براي محدوده شهر و استان تهران نشان مي‌دهد.