تحليل همبستگي كانوني رابطه بين عوامل موثر بر تاب‌آوري در مواجهه با خشك‌سالي مطالعه موردي: روستاهاي شهرستان كنگاور

با توجه به روند روزافزون بلاياي طبيعي، در صورت تركيب رويكرد تاب‌آوري با چرخه مديريت بلايا مي‌توان به رويكرد جامعي براي مديريت خشك‌سالي دست‌يافت. ازآنجايي‌كه ظرفيت‌هاي موجود نقشي متفاوت در اين فرايند ايفا مي‌كنند، در اين تحقيق به دنبال آن هستيم تا ميزان تأثير عوامل بر وضعيت تاب‌آوري بر اساس رويكرد سرمايه‌هاي اجتماعي موردبررسي قرار گيرد. اين پژوهش با هدف كاربردي –توسعه‌اي، در قالب مطالعه اسنادي (كتابخانه‌اي) و پيمايشي از نوع همبستگي كانوني انجام‌گرفته است. با توجه به اينكه هدف از تحقيق بررسي وضعيت تاب‌آوري جامعه بر اساس متغيرهاي مستقل «سرمايه‌هاي اجتماع» مي‌باشد، از روش تحليل همبستگي كانوني براي بررسي رابطه بين مجموعه يا ابعاد سرمايه‌هاي اجتماع با مجموعه يا ابعاد چرخه مديريت بلايا با استفاده از نرم‌افزار spss22 استفاده گرديد. حجم نمونه برآورد شده بر اساس فرمول كوكران، 494 و با روش نمونه‌گيري خوشه‌اي چندمرحله‌اي و تصادفي نفر برآورد گرديد. داده‌هاي موردنظر با استفاده از پرسشنامه جمع‌آوري گرديد. بررسي پايايي داده‌هاي به‌دست‌آمده نشان از تأييد پايايي در سطح عالي (0.91) بود. نتايج به‌دست‌آمده از تحليل كانوني نشان داد كانون اول با مقدار ويژه 0.92 بيشترين توضيح را درباره مدل مي‌دهد، مقدار ضريب تعيين 0.48 محاسبه‌شده كانون اول نشان مي‌دهد كه 48 درصد از واريانس كل جامعه توسط آن تبيين مي‌شود. كانون‌هاي دوم و سوم نيز به ترتيب حدود 7 و 1 درصد از تغييرات مدل را توضيح مي‌دهد. همچنين در مرحله آمادگي، سرمايه انساني، بيشترين اثربخشي با ضريب كانوني 0.25 دارد، به ترتيب سرمايه مالي، سياسي و فرهنگي و نهايتاً سرمايه اجتماعي و طبيعي و فيزيكي كه معنادار نمي‌باشند. همچنين در مرحله كاهش سرمايه مالي بيشترين تأثيرگذاري را در تاب‌آور سازي جامعه با ضريب كانوني 0.28 بر عهده دارد. در مرحله بازيابي نيز كه ناظر بر دوره پس از خشك‌سالي مي‌باشد، سرمايه فرهنگي بيشترين نقش را با ضريب كانوني 0.21 ايفا مي‌كند.