كاربرد روي‌آورد قلب پرورش‌يافته در والدگري كودكان با نيازهاي خاص: مرور نظام‌مند

زمينه و هدف: كودكان داراي مشكلات در سازش‌يافتگي ‌رفتاري- هيجاني، نيازمند حمايت‌ و شيوه‌هاي متفاوت جهت شكل‌دهي رفتار مطلوب و پيشگيري از آسيب‌هاي روان‌شناختي هستند. بنابراين روي‌آوردهاي والدگري در راستاي كاهش مشكلات سازشي كودكان با نيازهاي خاص و بهزيستي روان‌شناختي والدين در حال توسعه هستند. بدين ترتيب اين پژوهش با دو هدف انجام شد؛ ابتدا به معرفي و كاربرد روي‌آورد قلب پرورش‌يافته در والدگري كودكان با نيازهاي خاص پرداخته شد و سپس اثربخشي اين مداخلات مورد بررسي قرار گرفته ‌است. روش: روش پژوهش مرور نظام‌مند بود كه با روش نمونه‌گيري هدفمند و دستورالعمل پريزما (2010) انجام شد. متون نوشتاري در پايگاه‌هاي اطلاعاتي Google Scholar، Eric، SSRN، Wiley، PubMed با كليدواژه‌هاي The nurtured heart approach، Intervention، Parenting، Parent education programs جستجو شد. ابتدا 1421منبع و پس از غربالگري تعداد 32 منبع‌ (22 پژوهش؛ 10 كتاب) يافت شد كه مطابق با ملاك‌هاي ورود و خروج، 19منبع انتخاب شدند. يافته ها: يافته‌ها نشان داد 13 پژوهش‌ كه مبتني بر روي‌آورد قلب‌ پرورش‌يافته كه در سال‌هاي 1997 تا 2022 با حجم نمونه‌ كل 1409 انجام شده‌اند بر كاهش علائم رفتاري كودكان با اختلالات يادگيري، نافرماني مقابله‌اي، اختلال رفتار هنجاري، و نارسايي ‌توجه- فزون‌كنشي اثربخش بوده است و در ساير متون بررسي شده نيز اين روي‌آورد روان‌شناختي و خانواده‌محور تأييد شده است. نتيجه گيري: نتايج اين مطالعه نظام‌مند نشان داد روي‌آورد قلب‌پرورش‌يافته مبتني بر تعامل والد-كودك است و با آگاهي‌بخشي و آموزش والدين در پرورش كودكان داراي رفتارهاي سازش‌نايافته، موجب سازش‌يافتگي و ارتقاء مهارت‌هاي رفتاري- اجتماعي اين كودكان مي‌شود. بنابراين پيشنهاد مي‌شود اين روي‌آورد در والدگري كودكان با نيازهاي خاص در ايران مورد توجه قرار گيرد.