بررسي اثرات بيوچار بر كارايي مصرف آب آبياري و كارايي مصرف نيتروژن در گياه كارلا تحت شرايط تنش آبي

در اين پژوهش اثر بيوچار بر كارايي مصرف آب آبياري و كارايي مصرف نيتروژن در سطوح مختلف آبي و كود نيتروژن براي گياه كارلا در شهرستان زاهدان موردبررسي قرار گرفت. آزمايش در شرايط گلخانه به صورت فاكتوريل و در قالب طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار (كاشت بهمن‌ماه 1398 و برداشت فروردين‌ماه 1399) انجام شد. تيمارها شامل سه تيمار آب آبياري ((I1)50، (I2)75 و 100(I3) درصد مقدار آب آبياري، چهار تيمار بيوچار (صفر (B1)، 1.25 (B2)، 2.5 (B3) و 5 (B4) درصد وزني خاك گلدان) و سه تيمار كود نيتروژن (50 (N1)، 75 (N2) و 100 (N3) درصد نياز كودي گياه) بود. سطوح تنش آبي در طول فصل رشد ﺑﺎ ﺗﻮزﯾﻦ روزاﻧﻪ ﮔﻠﺪانﻫﺎ اﻋﻤﺎل ﺷﺪ. برداشت هر هفته يك بار انجام شد. در مجموع پنج بار برداشت انجام شد. عملكرد و كارايي مصرف آب آبياري و كارايي مصرف نيتروژن و شوري خاك در پايان فصل كشت در هر تيمار محاسبه شد. هم‌چنين مقدار نيتروژن خاك و قند ميوه نيز در هر برداشت اندازه گيري شد. نتايج نشان داد اثرات سطوح آب آبياري و بيوچار در سطح احتمال يك و پنج درصد بر پارامترهاي اندازه گيري‌شده معني دار بود. بيش‌ترين مقدار عملكرد (15.5 تن در هكتار) از تيمار 100 درصد مقدار آب آبياري حاصل شد كه از اين نظر با تيمار 75 درصد آب آبياري معني دار نبود. استفاده از بيوچار تا سطح 2.5 درصد وزني خاك باعث افزايش عملكرد شد. استفاده بيش‌تر بيوچار (5 درصد وزني خاك) باعث كاهش عملكرد گياه شد. بيش‌ترين كارايي مصرف آب (3.14 كيلوگرم بر مترمكعب) و كارايي مصرف نيتروژن (94.55 كيلوگرم بر كيلوگرم) با مصرف 75 درصد كود نيتروژن (150 كيلوگرم در هكتار) و 2.5 درصد وزني بيوچار به دست آمد. استفاده از مقدار مناسب بيوچار ﺳﺒﺐ ﮐﺎﻫﺶ اﺛﺮات ﻣﻨﻔﯽ ﺗﻨﺶ رﻃﻮﺑﺘﯽ در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﺷﺎﻫﺪ ﺷﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﮐﺎرﺑﺮد آن ﺑﺮاي ﮔﯿﺎه و ﺑﻪوﯾﮋه در ﺷﺮاﯾﻄﯽ ﮐﻪ ﮔﯿﺎه ﺗﺤﺖ ﺗﻨﺶ ﺧﺸﮑﯽ اﺳﺖ و ﯾﺎ در ﮔﻠﺨﺎﻧﻪﻫﺎ و ﺧﺰاﻧﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯿﺰان آب ﻣﺼﺮﻓﯽ و ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﮑﺮد ﮔﯿﺎه ﻗﺎﺑﻞ‌ ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ، ﻫﺮﭼﻨﺪ ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽﺷﻮد آزﻣﺎﯾﺶ در ﺷﺮاﯾﻂ ﻣﺰرﻋﻪ ﻧﯿﺰ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد.