ارزيابي بافت‌هاي فرسوده شهري براساس رويكرد بازآفريني پايدار (مطالعه موردي: بافت فرسوده منطقه 4 كلانشهر تبريز)

رشد شتابان شهرنشيني با گسترش بي رويه كالبدي و استقرار نامتعادل جمعيت در مراكز شهري همراه بوده است. در فرايند اين رشد بي سابقه جمعيت و شهرنشيني شتابان، بافت هاي ناكارآمد شهري گسترش يافتند و در حال حاضر به عنوان جزئي از پيكره شهر به شمار مي آيند. اين بافت ها در مقايسه با ساير پهنه هاي شهر از جريان توسعه و چرخه تكاملي حيات عقب افتاده اند و به كانون مشكلات و نارسايي هاي كالبدي، اقتصادي، اجتماعي، زيست محيطي و مديريتي تبديل شده اند. در دهه هاي اخير، رويكرد بازآفريني شهري با عنوان رويكردي جامع براي حل نارسايي¬هاي بافت هاي ناكارآمد شهري مطرح شده است. اين رويكرد با در نظر گرفتن همه ابعاد توسعه پايدار شهري، ديدگاهي جامع، يكپارچه و پايدار براي بهبود وضعيت كالبدي، اجتماعي، اقتصادي، زيست محيطي و مديريتي بافت هاي ناكارآمد دارد. اين پژوهش با هدف شناخت عوامل مؤثر بر ناكارآمدي و ارزيابي ميزان پايداري و ناپايداري بافت فرسوده منطقه 4 كلانشهر تبريز انجام گرفته است. روش تحقيق در پژوهش حاضر كيفي- كمي است كه در بخش اول داده هاي پژوهش با مطالعه مباني نظري، معيارها و شاخص هاي مؤثر بر بازآفريني پايدار استخراج و در قالب پرسشنامه، در اختيار 20 نفر از خبرگان (مديران شهري اساتيد دانشگاهي) قرار گرفت. در بخش دوم (پژوهش كمي) نيز به روش پيمايشي، 383 پرسشنامه ميان ساكنان منطقه تكميل و با نرم افزار SPSS تحليل شدند. نتايج كمي پژوهش نشان مي دهد بافت فرسوده منطقه 4 كلانشهر تبريز در وهله نخست از نظر اقتصادي و در مراحل بعدي از نظر اجتماعي، كالبدي، زيست محيطي و مديريتي ناپايدار است. بنابراين رويكرد بازآفريني شهري پايدار به دليل چشم انداز جامع و يكپارچه خود مي تواند راه حلي مناسب براي دستيابي به سرزندگي اقتصادي، برابري اجتماعي و سلامت اكولوژيكي در منطقه براي حل معضلات پيچيده و چند بعدي اين بافت ها باشد.