توسعۀ اقتصادي مناطق حاشيه‌نشين از طريق مولدسازي دارايي ها (مطالعۀ موردي محلۀ فرحزاد)

رشد فقر و حاشيه نشيني در اثر توسعه نامتوازن منطقه اي از مهم ترين مشكلات شهرنشيني در كشور در طول پنج دهه گذشته بوده است و دولت به علت مشكلاتي كه در زمينه تأمين اعتبار با آن گريبان گير است، فاقد توانايي لازم براي مداخله حداكثري در اين مسئله است. رويكردهاي جديد نيز مداخله از بالا به پايين دولت را در اين زمينه نادرست مي‌دانند و بر لزوم مشاركت اجتماعي و اقتصادي ساكنين در اين محدوده ها در فرايند بازآفريني و توانمندسازي، تأكيد دارند. در اين مقاله در راستاي مولدسازي دارايي ها در محله فرحزاد با محوريت شهرداري تهران، رويكردهاي توانمندسازي، وام خرد، تأمين امنيت تصرف و رسمي سازي دارايي ها براي استخراج راهبردها، سياست ها و اقدامات پيشنهادي بررسي شده است. اطلاعات موردنياز براي اين پژوهش از طريق پرسش‌نامه جمع آوري شد و با استفاده از نرم‌افزار SPSS و آناليز SWOT تجزيه‌وتحليل شد. براساس يافته هاي اين مقاله، غيررسمي بودن سكونتگاه ها و مهارت اندك و مشاغل غيررسمي، اصلي ترين موانع مولدسازي دارايي هاي ساكنين هستند. در اين راستا، استفاده از راهبرد وقف 99 ساله زمين، توسعه مشاغل با اولويت رستوران‌داري و تفريحات با توجه به وجود بسترهاي مناسب گردشگري محله، ايجاد بازارچه‌هاي فروش حمايتي با توجه به وجود ذخاير مناسب زمين‌هاي شهري براي توسعه و حمايت از مشاغل حرفه‌اي، استفاده از پتانسيل نهادهاي خيريه و مردم‌نهاد و نهادهاي محلي ازجمله شوراياري و سراي محله، براي آموزش فني و حرفه‌اي مشاغل، تشكيل تعاوني‌هاي شغلي و اعتمادسازي و آگاهي‌بخشي درباره فرايندهاي وام‌دهي خرد، استفاده از قراردادهاي اجاره به‌شرط تمليك تجهيزات كسب‌وكار براي رفع تهديد استفاده غيرهدفمند از وام خرد، توصيه مي شود.