بهبود كيفيت داده ها و خدمات هواشناسي با طراحي الگوي مديريت سيستم هاي اطلاعاتي و فناوري اطلاعات مورد مطالعه: سازمان هواشناسي كشور

توليد و استفاده از داده هاي كامل و قابل اطمينان، اولين گام در ارائه خدمات مطلوب و مطالعات معتبر هوا و اقليم شناسي است. داده هاي ناقص، خدمات و پژوهش هاي هواشناختي را با چالش روبرو مي سازد. روش هاي متعددي براي بهبود و بازسازي داده ها وجود دارد كه از مهم ترين آن ها، مديريت صحيح فرآيند جمع آوري، انتقال، ذخيره سازي و استفاده از داده هاست. مهم ترين حوزه ناظر بر اين موضوع، مديريت سيستم هاي اطلاعاتي و فناوري اطلاعات است. نحوه مديريت اين حوزه و هماهنگي آن با استراتژي هاي اصلي و ساير بخش ها، نقش بسزايي در كاهش شكاف داده ها و داده هاي ناكافي و بالطبع بهبود كيفيت و كميت داده ها و اطلاعات هواشناسي و اقليم شناسي و بهبود خدمات سازمان دارد. در اين راستا شناسايي استراتژي هاي سيستم هاي اطلاعاتي و فناوري اطلاعات و زيرسيستم هاي اصلي آن براي ايجاد هماهنگي بيشتر بين اجزاي مختلف سازمان و نهايتا توليد و استفاده از داده هاي معتبر و كافي، مد نظر مي باشد. در اين مقاله به كمك روش تحليل محتوا و با هدف انتزاع ابعاد مختلف كاركرد سيستم هاي اطلاعاتي و فناوري اطلاعات به منظور مديريت بهينه توليد و تحليل داده هاي هواشناسي، با مشاركت 20 نفر از خبرگان حوزه داده و اطلاعات سازمان هواشناسي كشور كه به صورت هدفمند انتخاب شدند، به طراحي و اكتشاف مدل بر اساس دانش و تجارب ايشان با روش مصاحبه عميق و نيمه ساختار يافته پرداخته شد. سپس مفاهيم اساسي و همچنين چگونگي قابليت اطمينان در اين روش مورد بررسي قرار گرفت. شيوه تجزيه و تحليل داده ها كه بصورت دستي و نرم افزاري (MAXQDA10) انجام شد، تحليل محتواي تركيبي با رويكرد استقرايي و قياسي است و مقبوليت و عينيت داده ها با تلفيق در جمع آوري داده ها، چندوجهي نگري، تنوع مشاركت كنندگان تحقيق، مرور و بازنگري مكرر داده ها و بازبيني مجدد آن ها صورت گرفت. يافته هاي نهايي تحقيق در قالب 61نشانگر، 20 مقوله و 5 مضمون شامل سيستم هاي اطلاعاتي و فناوري اطلاعات ، زيرساخت و فناوري اطلاعات هواشناسي ، مديريت داده و اطلاعات هواشناسي ، مديريت خدمات هواشناسي و امنيت اطلاعات و ارتباطات هواشناسي شناسايي شد و در هر كدام طبقات فرعي(مقوله/استراتژي) چهارگانه اي با كمك روش نقاط مرجع استراتژيك تعيين گرديد. در انتها با بازبيني مجدد و نظر اساتيد محترم دانشگاه، روابط مضامين اصلي در قالب كاركرد سيستم هاي اطلاعاتي و فناوري اطلاعات هواشناسي با چهار زيرسيستم گفته شده و استراتژي هاي هر يك به منظور هماهنگي بيشتر در تصميم گيري ها براي بهبود مديريت داده و خدمات هواشناسي، ترسيم شد.