اثر تنش خشكي ناشي از پلي‌اتيلن بر ميزان فعاليت آنزيمي و تجمع اسيدهاي آمينه در ريشه گياهچه‌هاي ژنوتيپ‌هاي مختلف برنج (Oryza sativa L.)

تنش خشكي عامل محدود‌كننده رشد برنج در مناطق برنج كاري است يكي از رويكردهاي مقابله با اثرات منفي تنش در توليد محصول استفاده از رقم‌هاي متحمل به خشكي است. اين تحقيق به منظور بررسي اثر تنش خشكي بر تغييرات فعاليت آنزيم‌هاي آنتي اكسيداني و تجمع اسيدهاي‌آمينه در تعدادي از ژنوتيپ‌هاي برنج انجام شد. در اين پژوهش تعداد شش ژنوتيپ برنج به همراه رقم‌هاي شاهد متحمل (بينام) و حساس (IR64) در مرحله گياهچه‌اي به صورت آزمايش كرت‌هاي خرد شده در قالب طرح پايه كاملاً تصادفي در سه تكرار و چهار سطح خشكي ناشي از پلي اتيلن گليكول 6000 (صفر (يوشيدا)، 0.5 ، 1 و 1.5 بار) در محيط كشت هيدروپونيك مورد بررسي قرار گرفتند. نتايج تجزيه واريانس تأثير معني داري خشكي روي ميزان فعاليت آنزيم‌ها را در بين ژنوتيپ‌هاي مختلف برنج نشان داد. بگونه‌ايي كه با افزايش شدت تنش، ميزان فعاليت آنزيم‌هاي آسكوربات پراكسيداز 26.53 درصد، گاياكول پراكسيداز 19.73 درصد، كاتالاز 14.15 درصد و سوپر اكسيد ‌ديسموتاز 41.50 درصد افزايش يافت و ژنوتيپ‌هاي مانند دانش و LP8 كه نسبت به خشكي متحمل‌تر بودند، ميزان فعاليت آنزيمي بالاتري داشتند. ميزان افزايش فعاليت در ژنوتيپ‌هاي متحمل بيشتر از ارقام حساس بود. در بررسي پروفايل اسيدآمينه‌اي ژنوتيپ‌هاي معرفي شده فوق با افزايش شدت تنش خشكي، ميزان فعاليت اسيدهاي آمينه گلوتاميك اسيد، آلانين، آرژنين، لوسين و ليزين به مقدار قابل توجهي افزايش يافت. در حاليكه در ژنوتيپ حساس IR64 تحت تنش تجمع معني داري از نظر اسيدهاي آمينه مشاهده نشد. بنابراين مي توان نتيجه گرفت كه تجمع اسيدهاي‌آمينه ارتباط نزديكي با تحمل به خشكي ژنوتيپ‌هاي متحمل دارد.