اثربخشي «آموزش شناختي-رفتاري» بر پريشاني روانشناختي و انعطاف پذيري شناختي در افراد داراي اختلال ملال جنسيتي

مقدمه: هويت جنسي در زندگي فردي و تعاملات اجتماعي اهميت بسياري دارد، پژوهش حاضر با هدف اثربخشي «آموزش شناختي- رفتاري» بر پريشاني روانشناختي و انعطاف پذيري شناختي افراد داراي اختلال ملال جنسيتي انجام شد. روش كار: روش پژوهش حاضر نيمه تجربي و طرح آن از نوع پيش آزمون- پس آزمون با گروه كنترل بود. جامعه آماري پژوهش شامل تمامي افراد داراي اختلال ملال جنسيتي مراجعه كننده به مركز اورژانس اجتماعي شهر رشت در سال 1398 بود كه به روش نمونه گيري هدفمند تعداد 32 تن از اين افراد انتخاب شدند و بصورت تصادفي ساده در 2 گروه مداخله و كنترل (در هر گروه 16 تن)  قرار گرفتند. براي جمع آوري داده ها از «مقياس پريشاني روانشناختي» (Psychological Distress Scale) و «سياهه انعطاف پذيري شناختي» (Cognitive Flexibility Inventory)  در پيش آزمون و پس آزمون استفاده شد. روايي محتوا به روش كيفي و پايايي به روش همساني دروني با محاسبه ضريب آلفا كرونباخ انجام شد. «آموزش شناختي-رفتاري» طي 8 جلسه 90 دقيقه اي در گروه مداخله اجرا شد. تحليل داده ها در نرمافزار اس پي اس اس  نسخه 23 انجام شد. يافته ها: با كنترل نمره پيش آزمون بين گروهاي مداخله و كنترل، تفاوت معناداري بين شركت كنندگان 2 گروه در متغير پريشاني روانشناختي و انعطاف پذيري شناختي وجود داشت. «آموزش شناختي-رفتاري» بر كاهش پريشاني روانشناختي (5.47 =F  و 0.05 P) و همچنين افزايش انعطاف پذيري شناختي  (20.88 =F  و 0.01 P) افراد داراي اختلال ملال جنسيتي مؤثر بود. نتيجه گيري: با توجه به اثربخشي «آموزش شناختي-رفتاري» بر كاهش پريشاني روانشناختي و افزايش انعطاف پذيري شناختي افراد با اختلال ملال جنسيتي، پيشنهاد مي شود آموزش فوق در طيف وسيعي از مشكلات رفتاري و شناختي به كار بگفته شود.