پديده ترشوندگي و برهم‌كنش‌هاي سطح سنگ و سيّال تزريقي هنگام سيلاب‌زني شيميايي در فرايند ازدياد برداشت نفت

اهميّت هيدروكربن‌ها در توليد مواد متنوع و گوناگون و همچنين تأمين بخش اعظم انرژي جهان در قرن گذشته به‌وسيلۀ هيدروكربن‌ها از يك طرف و عدم توانايي جايگزيني انرژي‌هاي تجديدپذير به‌دليل رشد سريع نياز جهاني به انرژي از طرف ديگر، باعث شده كه مسئلۀ ازدياد برداشت از ذخاير هيدروكربني از كانون توجه پژوهشگران و متخصصان اين صنعت خارج نشود. از روش‌هاي مهم ازدياد برداشت نفت به‌ويژه در مخازن كربناته، تغيير ترشوندگي سنگ با استفاده از سيلاب‌زني شيميايي است كه به تازگي مورد توجه پژوهشگران و مراكز تحقيقاتي زيادي قرار گرفته است. از آن جا كه بخش اعظمي‌ از مخازن دنيا و همچنين كشور عزيزمان از جنس كربناته هستند، تغيير ترشوندگي سنگ مخزن از نفت‌دوستي به آب‌دوستي مي‌‌تواند تأثير چشمگيري در افزايش ضريب بازيافت نهايي مخزن داشته باشد. پژوهش حاضر مروري بر آخرين دستاوردهاي ازدياد برداشت پيشرفته از طريق سيلاب‌زني شيميايي در مخازن كربناته نفت‌دوست است كه هدف آن ها تغيير در خاصيّت ترشوندگي به‌سمت آب‌دوستي بوده است. باوجود پژوهش هاي گسترده‌اي كه در زمينۀ مكانيسم‌هاي  تغيير ترشوندگي صورت گرفته، تاكنون همۀ جنبه‌هاي آن روشن و مشخص نشده است. بديهي است بدون شناخت جامع و دقيق مكانيسم  فرايند، كنترل و بهبود آن ميّسر نخواهد بود. در اين مقاله مروري به بررسي مكانيسم‌ها و فعل‌وانفعال هاي حاكم در فرايندهاي ازدياد برداشت با استفاده از  سيلاب‌زنيِ با آبِ با شوريِ كم، سورفكتانت‌ها، پليمرها و سيلاب‌زني با استفاده از ذره هاي نانو يا همان نانوسيّال ها پرداخته شده است و تلاش بر اين است تا برهمكنش‌هاي كاني‌هاي سطح سنگ مخزن و يون‌هاي موجود در سيّال تزريقي، اجزاي نفت‌ خام و آب شور سازند، در فرايندهاي ذكرشده مورد بررسي قرار گيرند.