بررسي نقش ژئومورفولوژي مخروط افكنه بر تراكم و تاج پوشش گياهي (نمونه موردي مخروط افكنه جنوب شرق گنبد نمكي شاه غيب لارستان فارس)

فرايندها و فرم‌هاي ژئومورفولوژيكي سطح مخروط‌افكنه‌ها داراي تفاوت‌هاي زيادي هستند. اين تفاوت‌ها مي‌تواند ناشي از تغييرات سن سطوح مخروط‌افكنه‌ها باشد. هدف از اين پژوهش، بررسي تأثير لندفرم‌ها و فرايندها بر تراكم و تاج پوشش ‌گياهي در سطح مخروط‌افكنه جنوب شرق گنبد نمكي شاه غيب لارستان است. مخروط‌افكنه مذكور از سه سطح فسيل، قديمي و جديد تشكيل شده است. تصاوير هوايي از سطوح مخروط با استفاده از پهباد مدل (Phantom 4 pro) انجام شد. بر اساس تصاوير مذكور، تراكم و تاج پوشش گياهي و همچنين مدل ارتفاعي رقوي (DEM) با دقت 10 سانتيمتر از 9 منطقه در بالادست، ميان‌دست و پايين‌دست سطوح فسيل، قديمي و جديد به دست آمد. نتايج نشان مي‌دهد كه ميانگين تاج پوشش‌ گياهي در سطح فسيل (10.44 درصد) بيش‌تر از سطوح قديمي و جديد است. با اين وجود، ميانگين تراكم پوشش‌ گياهي در سطح جديد (13.91 درصد) بيش‌تر از سطوح قديمي و فسيل است. در سطوح فسيل و قديمي، ميانگين تراكم و تاج پوشش گياهي در كانالها بيشتر از ميانابها است. بالا بودن تراكم و تاج پوشش گياهي در كانال ها را ميتوان به وجود سايه و رطوبت بيشتر در كانال ها نسبت به مياناب ها نسبت داد. نتايج نشان ميدهد كه در سطح جديد، پشته ها داراي تراكم و تاج پوشش گياهي 69 / 17 ، 64 / 7 درصد بيشتري نسبت به فرورفتگي ها 87/ 6 ، 81 / 3 درصد هستند. اين موضوع ميتواند ناشي از ثبات بيشتر پشته ها نسبت به فرورفتگي ها باشد. داده ها نشان ميدهند كه تاج پوشش گياهي در مياندست سطوح مختلف مخروط ها 64/ 10 درصد بيشتر از بالادست و پاييندست 5 / 16 ، 19 / 10 آنها است در حالي كه تراكم پوشش گياهي در مياندست سطوح مختلف مخروط ها 22 / 10 درصد كمتر از بالادست و پاييندست 67 / 11 ، 39 / 10 درصد آنها است. اين موضوع نشان ميدهد كه مناطق مياندست مخروط داراي پوشش گياهي كمتر اما بزرگتر هستند. به طور كلي نتايج تحقيق حاضر نشان ميدهد كه فرمها و فرايندهاي ژئومورفولوژي در ميزان رطوبت و پايداري سطوح مخروط افكنه تاثيرگذار بوده و اين موضوع در تراكم و تاج پوشش گياهي در بخش هاي مختلف مخروط افكنه مورد مطالعه تاثيرگذار است. در سطوح فسيل و قديمي، ميانگين تراكم و تاج پوشش‌ گياهي در كانال‌ها بيش‌تر از مياناب‌ها است. در سطح جديد، پشته‌ها داراي تراكم و تاج پوشش‌گياهي بيش‌تري نسبت به فرورفتگي‌ها هستند. همچنين تاج پوشش‌گياهي در ميان‌دست سطوح مختلف مخروط‌ها بيش‌تر از بالادست و پايين‌دست آن‌ها است در حالي كه تراكم پوشش‌ گياهي در ميان‌دست سطوح مختلف مخروط‌ها كمتر از بالادست و پايين‌دست آن‌ها است. به طور كلي نتايج تحقيق حاضر نشان مي‌دهد كه فرم‌ها و فرايندهاي ژئومورفولوژي در ميزان رطوبت و پايداري سطوح مخروط‌افكنه تاثيرگذار بوده و اين موضوع در تراكم و تاج پوشش گياهي در بخش‌هاي مختلف مخروط‌افكنه مورد مطالعه تاثيرگذار است.