بررسي رابطۀ قدرت، بدن و برساخت اجتماعي جنسيت در رمانهاي سرخي تو از من و از شيطان آموخت و سوزاند

اين جستار با اتكا بر نظريۀ برساختگرايي اجتماعي و تأكيد بر نظريۀ قدرت فوكو تلاش كرده است به بررسي نمودهاي برساخت اجتماعي جنسيت و ارتباط آن با بدنمندي در دو رمان از دهۀ هشتاد شمسي با عناوين سرخي تو از من از سپيده شاملو و از شيطان آموخت و سوزاند از فرخندۀ آقايي بپردازد. اين پژوهش فضاي رمان را به عنوان نوعي امكان زيستن در نظر دارد؛ ازاين‌رو در اين تحقيق پراتيك رمان توأمان در مقام محصول و نيز ابزار كشف موجوديت انسان در جلوه‌هاي گوناگون برساخت جنسيت در نظر گرفته ‌شده است. يافته‌هاي پژوهش به نمونه‌هايي از برساخت جنسيت اشاره مي‌كند كه ذيل عناويني چون زن شدگي و خفه شدگي با تأكيد بر مفهوم فرودست بودگي زنان و تقابل با امر بهنجار به‌مثابه نشانه‌اي از جنسيتِ در حال تحول، دسته‌بندي ‌شده‌ است. اين پژوهش نشان مي‌دهد در رمان سرخي تو از من بر اساس فضاي گفتماني حاكم بر داستان، جنسيت زنانه در جايگاه پايين‌تر يا مادونِ جنسيت مردانه قرارگرفته است. از سويي ديگر، راوي در رمان از شيطان آموخت و سوزاند در تقابل با گفتمان مسلط جامعۀ جنسيت زده از سوژه‌مندي تحميلي جنسيت فرودست زنانه فاصله مي‌گيرد و ابتكار ساخت جنسيت خويش را در دست مي‌گيرد و برداشتي آزادانه‌تر از هويت و جنسيت زن ارائه مي‌كند.