سنخ‌شناسي راهبردهاي مراقبت از رفتارهاي پرخطر غير اخلاقي بر حسب وضعيت اجتماعي ـ اقتصادي خانواده (مورد مطالعه شهر تبريز)

زمينه و هدف: خشم و غضب (خشونت)، مصرف مشروبات الكلي، روابط جنسي ناهنگام و رفتارهايي از اين دست، رفتارهاي غير اخلاقي و پرخطري هستند كه به فرد و ديگران آسيب مي‌رسانند. برخي نوجوانان در حال گرايش و يا حتي در حال تجربه چنين رفتارهاي غير اخلاقي هستند، اما والدين بر مبناي اصول اخلاقي و با مسئوليت فطري براي پيشگيري از بروز اين رفتارها، راهبردهاي مراقبتي را اتخاذ مي‌نمايند؛ راهبردهاي مراقبتي سه‌گانه (ناكارآمد، دفعتي و فرايندي) مداخلاتي خانواده‌محور هستند كه توسط خانواده به كار گرفته مي‌شوند. خانواده‌ها به تبع جوامع خود داراي تفاوت‌هايي از نظر پايگاه اجتماعي ـ اقتصادي هستند؛ هدف اين پژوهش سنخ‌شناسي راهبرد مراقبتي بر حسب پايگاه اجتماعي ـ اقتصادي به منظور زمينه‌سازي در اتخاذ راهبردهاي مراقبتي مؤثرتر مي‌باشد.روش: مطالعه حاضر پژوهشي كمي بوده و از لحاظ فرايند، روش جمع‌آوري اطلاعات و تحليل، از نوع توصيفي ـ همبستگي مي‌باشد. جامعه آماري شامل كليه خانواده‌هاي شهر تبريز بود كه 384 خانواده به روش خوشه‌اي چندمرحله‌اي انتخاب شدند. به منظور گردآوري اطلاعات از دو ابزار اندازه‌گيري (چك‌ليست راهبردهاي مراقبت از رفتارهاي پرخطر و پرسشنامه وضعيت اجتماعي ـ اقتصادي خانواده) استفاده شد. براي بررسي روابط متغيرها از آزمون آناليز واريانس يك‌طرفه (F) و رگرسيون خطي استفاده گرديد.ملاحظات اخلاقي: شركت در اين پژوهش بعد از آگاهي‌بخشي از فرايند پژوهش با اطمينان از رضايت كامل و با رعايت اصول محرمانگي پاسخِ پاسخ‌دهندگان صورت گرفت.يافته‌ها: يافته‌ها نشان داد ميانگين راهبردهاي مراقبت از رفتارهاي پرخطر غير اخلاقي بر اساس وضعيت اجتماعي ـ اقتصادي خانواده به طور معناداري متفاوت است و طبقات اقتصادي ـ اجتماعي بالا نسبت به طبقات پايين‌تر راهبردهاي مناسب‌تري براي مراقبت از فرزندان خود دارند و راهبرد مراقبتي فرايندي (كارآمد) را براي پيشگيري از رفتارهاي پرخطر غير اخلاقي اتخاذ مي‌نمايند. نتيجه‌گيري: طبق يافته‌هاي پژوهش، خانواده‌هاي داراي وضعيت اجتماعي ـ اقتصادي متوسط و پايين به نسبت بيشتري راهبردهاي مراقبتي ناكارآمد را به كار مي‌بندند؛ به منظور اصلاح اين وضعيت، تصميم‌سازي‌هايي مبني بر اجراي سياست‌هاي مداخلاتي از نوع فرهنگي ـ آموزشي جهت ارتقاي راهبردهاي مراقبتي خانواده‌ها ضروري مي‌نمايد.