واكاوي مفهومي فروپاشي دولت؛ در چارچوب تحليل سيستمي

اگرچه حكومت تاريخي به درازناي زيست بشري دارد، اما دولت پديده نسبتاً جديدي است كه به‌ويژه در قالب مدرن آن، بيش از چند قرن از عمر آن نمي‌گذرد. دولت مدرن سازماني است كه خشونت قانوني را كنترل و آن را به صورتي مشروع اعمال مي‌كند. دولت تنها سازماني است كه صلاحيت و حق اعمال خشونت مشروع را دارد. در طول تاريخ و طي دوران گذشته، دولت‌هاي زيادي در اقصي نقاط جهان شكل‌گرفته و هر يك بنا به دلايل مختلفي بعد از مدتي به نقطه فروپاشي رسيده‌اند. باوجودي كه دولت در مقايسه با حكومت از دوام و بقاي بيشتري برخوردار است و به عبارتي، «كم‌وبيش دائمي» است، اما نظريه پردازان سياست اغلب چگونگي شكل گيري دولت‌ها را موردتوجه قرار مي دهند، ولي اين نكته كه آن‌ها تحت چه شرايطي از هم فرومي‌پاشند، كم‌تر مورد توجه پژوهشگران واقع‌ شده است. هدف اين مقاله پاسخ به اين پرسش است كه در تحت چه شرايطي، يك دولت مي‌تواند از بين رفته و يا از هم فروبپاشد؟ در تلاش براي يافتن زمينه‌ها و عوامل فروپاشي و سقوط دولت‌ها، پژوهش حاضر با بهره‌گيري از چارچوب نظري تحليل سيستمي، ضمن تشريح اشكال مختلف فروپاشي دولت، علل و دلايل مختلفي  را در سطوح داخلي و خارجي مورد تبيين و تحليل قرار داده است.