• شماره ركورد
    1369033
  • عنوان مقاله

    جايگاه آستانگي در سكونت نزد كريستين نوربرگ‌شولتز؛ بررسي ويژگي‌ها و عوامل مؤثر بر شناخت و طراحي فضاي سكونت با رويكرد آستانه‌اي

  • پديد آورندگان

    قاسمي ، فرزانه دانشگاه هنر، پرديس بين‌المللي فارابي , سيد احمدي زاويه ، سعيد دانشگاه هنر - دانشكده علوم عالي و مطالعات نظري هنر - گروه پژوهش هنر , منشي زاده ، آرزو دانشگاه هنر - دانشكده معماري و شهرسازي - گروه معماري

  • از صفحه
    109
  • تا صفحه
    127
  • كليدواژه
    آستانگي , سكونت , فضا , معماري , نوربرگ‌شولتز
  • چكيده فارسي
    بيان مساله: آستانگي به‌عنوان مرحلۀ مياني آئين گذار در نظريات انسان‌شناسانه، با دربرداشتن كيفيت فضايي «انتقال»، مفهومي بنيادي در مسير شناخت وضعيت بشر به‌شمار مي‌رود. جايگاه آستانگي در تجربۀ زندگي حاكي از فضامندي وجودي و دربردارندۀ جنبه‌هاي «هويت» و «موقعيت» در مفهوم انسان‌مدار سكونت به شيوه‌هاي چهارگانه در گفتار معمارانۀ نوربرگ‌شولتز است اين امر بنا به وضعيت ديالكتيكي ميان موقعيت‌هاي «ماندن» و «سرگرداني»، در فرايند جدايي از يك مكان تا رسيدن به ديگري، در ميان ديگران، در زمينۀ ارتباط صميمانه با محيط محقق مي‌شود. به‌اين‌ترتيب، آستانگي مفهوم بنيادي در فرايند سكني‌گزيني و آفرينش فضا در معماري محسوب مي‌شود و آگاهي به چگونگي تجسم‌بخشي به آن، در قالب چهارچوبي از مفاهيم معماري، از ضروريات مطالعات اين حوزه است.سوال تحقيق: جايگاه آستانگي در مفهوم «سكونت» نزد نوربرگ‌شولتز چيست؟ ويژگي‌هاي اساسي فضاي سكونت و عوامل مؤثر بر طراحي فضاهاي معماري از ديدگاه آستانگي كدام‌اند؟اهداف تحقيق: شناخت جايگاه آستانگي در مفهوم سكونت؛ و بررسي ويژگي‌ها و عوامل مؤثر بر شكل‌گيري فضاهاي سكونت باتوجه به چهارچوب نظري.روش تحقيق: پژوهش توصيفي‐تحليلي حاضر در دو مرحلۀ جمع‌آوري و مطالعۀ منابع و تحليل و استنتاج يافته‌ها، ازجمله مصاديق مورد اشارۀ نوربرگ‌شولتز، انجام شده است.مهم‌ترين يافته‌ها و نتيجه‌گيري تحقيق: بنا بر بررسي انجام‌شده در خصوص ديالكتيك دو مؤلفۀ سرگرداني و سكونت در مفهوم سكونت نزد نوربرگ‌شولتز و نمونه‌ها و مصاديق مطرح‌شده در تأليفات او جايگاه بنيادين آستانگي در مفهوم و امر سكني‌گزيني تبيين مي‌شود. معماري بر اين ‌اساس در جايگاه انسان‐زيباشناختي خود بر پايۀ مجموعه روابط ديالكتيكي فضايي و اجتماعي، كه بنا بر تغيير متقابل انسان و فضا موجب ديالكتيك‌هاي از‐آن‐خود‐سازي مي‌شوند، در مقياس‌هاي آبادي؛ شهر؛ نهاد و مسكن، درجات مختلفي از درون‌بودگي را در انواع مكان‌هاي آستانه‌اي مشتمل بر انواع مسيرها و دسترسي‌ها، فضاهاي خارجي و نماها؛ فضاهاي ورودي؛ و فضاهاي داخلي در كليت عرصه‌هاي گذار و در حالت‌هاي مختلف باز، نيمه‌باز و بسته پديد مي‌آورد. ويژگي‌هاي اساسي اين فضاها متناظر با كيفيات فضاي گذار در اين پژوهش تحت‌عناوين سلسله‌مراتب دسترسي و فضايي، ماهيت انفصالي‐اتصالي در عوامل كالبدي، گشودگي و نفوذپذيري، انعطاف‌پذيري، گوناگوني، و پويايي به‌دست‌آمده‌اند. مجموعۀ ويژگي‌ها، علاوه ‌بر عوامل مؤثر در طراحي در مقياس‌هاي مختلف سكونت، چهارچوبي نظري براي بررسي انواع فضاهاي معماري بر مبناي رويكرد آستانه‌اي به سكونت را فراهم آورده است.
  • عنوان نشريه
    انديشه معماري
  • عنوان نشريه
    انديشه معماري