چگونگي بازتاب مؤلفه هاي هويتي و شخصيتي سربازان ايراني در سفرنامه هاي خارجي

سياحان خارجي دوره صفويه و قاجار، ضمن توصيف جامعه ايراني به بيان ويژگي‌ها و ساختار ارتش در ايران و نيز ويژگي‌هاي سربازان ايراني و مقايسه آنان با قواي نظامي ديگر كشورها پرداختند. بررسي ويژگي سربازان ايراني به مثابه يكي از عناصر اجتماعي و گروه‌هاي صنفي در جامعه ايراني و مقايسه آن با ديگر جوامع مي‌تواند به توصيف دقيق‌تري از هويت جامعه ايراني بيانجامد. در اين پژوهش تلاش شده است تا با اتخاذ رويكردي توصيفي و تحليلي با استفاده از منابع تاريخي و مردم‌شناسي چگونگي توصيف ويژگي‌هاي قواي نظامي ايراني از نگاه سفرنامه‌نويسان خارجي مورد بررسي و تحليل قرار گيرد. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد اگر چه در بخشي از سفرنامه‌ها بر ضعف نظام ارتش در ايران به طور كلي اشاره شده است اما در اغلب سفرنامه‌ها، ويژگي‌هاي سربازان و قواي نظامي ايران مورد ستايش سياحان قرار گرفته و در گاهي موارد سربازان ايراني به مثابه عنصري برابر و حتي برتر در مقايسه با سربازان كشورهاي اروپايي معرفي شده‌اند. از نگاه سياحان خارجي ، مسئوليت‌پذيري و سختكوشي و پشتكار ، شجاعت و مهارت ، باهوش و مستعد و آموزش‌پذير، دينداري و داشتن تعلقات مذهبي و رفق و مدارا با مردم از جمله برجسته‌ترين و مهمترين ويژگي‌هاي سربازان ايراني به شمار مي‌رود. با اتكا بر نتايج اين پژوهش مي‌توان به تصوير نسبتاً روشني از شخصيت و هويت جامعه ايراني دست يافت.