بهينه‌سازي توليد گاما‌ پلي‌گلوتاميك اسيد (γ PGA)، در باكتري Bacillus velezensis و تاثير آن بر افزايش شاخص‌هاي رشدي گندم و كنترل Bipolaris sorokiniana عامل بيماري پوسيدگي معمولي ريشه گندم

كشاورزي مدرن در قرن بيست و يكم بايد امنيت غذايي اين جمعيت رو به رشد را تامين كند، كه به معناي توليد غذا و فيبر بيشتر با نيروي كار كمتر است؛ بنابراين كشاورزي در قرن حاضر نيازمند سرمايه گذاري هوشمندانه مبتني بر روش هاي توليد كارآمدتر و سازگارتر با محيط زيست است. بيماري پوسيدگي معمول ريشه گندم با عامل B. sorokiniana ، از مهمترين بيماري هاي گندم است كه هر ساله موجب ايجاد خسارت هاي اقتصادي مي شود. در اين پژوهش از مجموع 180 جدايه باكتريايي باسيلوس جداشده از نمونه هاي جمع آوري شده از مزارع گندم استان همدان، ضايعات قارچ هاي خوراكي و ضايعات نخل، تعداد 9 جدايه توانستند تركيب گاما پلي گلوتاميك اسيد را با مقادير مختلف توليد كنند، كه از اين بين، دو جدايه توانستند γ PGA را به صورت مستقل از گلوتاميك اسيد توليد كنند. جدايه Bacillus velezensis UTB97 با نرخ توليد 40 گرم بر ليتر γ PGA به عنوان جدايه برتر توليدكننده انتخاب شد. جدايه UTB97 توانست در شرايط آزمايشگاهي به ميزان 65 درصد از رشد قارچ بيمارگر به روش كشت متقابل جلوگيري كند. بررسي هاي گلخانه اي كه به صورت تيمار بذور گندم انجام شد، نشان داد كه تيمار باكتري  UTB97 و UTB97 + γ PGA توانست بيماري پوسيدگي معمولي ريشه گندم را به ترتيب به ميزان 59 و 73  درصد در مقايسه با تيمار شاهد كنترل كند، همچنين تيمار UTB97 + γ PGA توانست موجب افزايش شاخص هاي رشدي گندم (طول ساقه و وزن خشك ريشه)، در حضور و عدم حضور قارچ بيمارگر شود.