معنويت فضيلت گرا؛ نياز عرفان معاصر

مي توان از منظرهاي مختلفي عرفان را واكاوي كرد از جمله مي توان به طبيعت تجربه هاي، عرفاني واقع نمايي تجربه هاي عرفاني و مكاتب عرفاني اشاره كرد. يكي از مسائل مهم در خصوص عرفان كاركرد اين واقعيت در زندگي انسان به ويژه دوران معاصر است. شايد بتوان عرفان را به معنويت فروكاست. معنويت در دو لايه ي معنويت اخلاق بنياد و خدابنياد قابل طرح است به گونه اي كه اين دو رابطه ي عموم و خصوص مطلق داشته باشند. هر معنويت خدا،بنياد معنويت اخلاق بنياد نيز هست؛ اما هر معنويت اخلاق، بنياد معنويت خدا بنياد نيست. مطلوب جوامع بشري معنويت خدا بنياد است؛ اما در جوامع و گروه هايي كه دين جايگاه اوليه خود را از دست داده است به عنوان يك سياست مي توان معنويت اخلاق بنياد را مقدمه اي براي دستيابي به معنويت خدا بنياد در نظر گرفت. توجه به اخلاق در معنويت اخلاق بنياد هم جنبه هاي سلبي و هم جنبه هاي ايجابي را در بر مي گيرد و توجه انحصاري به كارهاي خوب، بدون پرهيز از كارهاي ناشايست در واقع تحريف اخلاق و بازي در زمين شيطان است. هر يك از اين دومعنويت، مؤلفه هاي نظري و عملي دارد براي شتاب بخشيدن به رشد معنويت خدا بنياد در دوران معاصر، نقش الگوهاي اخلاقي زندگي انسان بسيار كارگشا است.