آينده پژوهي پيشران‌هاي كليدي موثر بر بي‌ثباتي بازار سرمايه ايران

كارايي بازار سرمايه به عنوان يكي از پايه‌هاي ثبات و پايداري در هر نظام اقتصادي تلقي مي‌شود كه مي‌تواند به جلب اعتماد بالاتر سرمايه‌گذاران منجر شود. اما وجود اختلال‌هاي مربوط به متغيرهاي كلان اقتصادي؛ حكمراني بازار سرمايه و جريان‌هاي سياسي حاكم بر بازار باعث ايجاد بي‌ثباتي بازار سرمايه مي‌شود كه مي‌تواند تبعات رفتاري و كلان اقتصادي براي هر كشوري به همراه داشته باشد. هدف اين مطالعه، امكان سنجي آينده پژوهي بازار سرمايه از منظر ارزيابي پيشران‌هاي بي‌ثباتي تحت وجود محرك‌هاي رفتار هيجاني سرمايه‌گذاران مي‌باشد. روش‌شناسي اين مطالعه به لحاظ جمع‌آوري داده‌ها تركيبي است و از مجموعه فرآيندهاي تحليل تماتيك در بخش كيفي و تحليل‌هاي مرتبط با سناريوپردازي در بخش كمي تشكيل شده است. مشاركت‌كنندگان در بخش كيفي 20 نفر از خبرگان دانشگاهي بودند در حاليكه در بخش كمي25 نفر از كارگزاران بازار سرمايه، كه از تجربه و دانش لازم در خصوص محرك‌هاي رفتاري سرمايه‌گذاران برخوردار بودند، مشاركت داشتند. نتايج در بخش كيفي طي 20 مصاحبه از وجود 5 مضمون سازمان‌دهنده و 40 مضمون پايه حكايت داشت كه تمامي مضامين مورد استفاده در بخش سناريوپردازي نيز از تأييد تحليل دلفي برخوردار بودند. در بخش كمي نيز مشخص گرديد، مهم‌ترين سناريو مرتبط با پيشران‌هاي بي‌ثباتي بازار سرمايه، سناريوي سنوسي يا عبارت توضيحي (تشبيه مضمون ادبي) اسب سركش مي‌باشد كه به عنوان مهم‌ترين عامل بي‌ثباتي بازار سرمايه، تحت تأثير محرك‌ توده واري رفتار هيجاني سرمايه‌گذاران بيشتر تشديد مي‌شود. نتايج به‌دست آمده گويايي اين واقعيت هستند كه يكي از مهم‌ترين دلايل بي‌ثباتي بازار سرمايه، رفتار توده‌وار سرمايه‌گذاران و سهامداران مي‌باشد و دليل آن وجود نوسانات ارزي است كه باعث مي‌شود تا جذابيت‌هاي سرمايه‌گذاري در بازارهاي مالي مثل بورس اوراق بهادار، جاي خود را به سرمايه‌گذاري در بازارهاي پولي و ارزي دهد تا با نوسان‌گريزي تفاوت ريال با ارزهاي بين‌المللي، بازده بيشتري را در افق كوتاه‌مدت‌تر براي سرمايه‌گذاران به همراه داشته باشد.