مطالعۀ كيفي چگونگي دگرگوني‌هاي هويتي (مورد مطالعه: مصرف‌كنندگان مواد مخدر كمپ‌هاي شهر رشت)

جامعه‌شناسان و روان‌شناسان هويت را پديده‌اي منعطف و تغييرپذير مي‌داند كه روابط اجتماعي و تعامل با ديگران آن را شكل مي‌دهد و بازسازي مي‌كند. هدف پژوهش مطالعۀ چگونگي تجربۀ هويت‌هاي مختلف از سوي افراد در هر برهۀ از زندگي در جريان مصرف مواد مخدر است؛ اينكه آن‌ها از يك‌سو با چه هويتي‌هاي درگير با اين پديده مي‌شوند و از سوي ديگر با جذب در خُرده‌فرهنگ مصرف مواد مخدر چگونه هويت خود را مديريت و بازسازي مي‌كنند؟ براي اين هدف با استفاده از روش تاريخ زندگي و نمونه‌گيري نظري، داستان زندگي دو زن و دو مرد برحسب روش تحليل كلاندينين و كانلي و با تكيه بر چشم‌انداز نظري كنش متقابل نمادين تحليل شده است. يافته‌ها به استخراج الگوي چهارمرحله‌اي شامل طرد فرد از اجتماع، ادغام مجدد در اجتماع، مديريت داغ ننگ و بازتعريف هويتي ختم شده است كه در هر يك از اين مراحل، هويت افراد مصرف‌كنندۀ مواد مخدر تغيير و تحول يافته است. نتايج اين پژوهش از يك‌سو نشان داد كه چگونه هويتي مطرود مي‌تواند افراد را اسير مواد مخدر گرداند و معتادان براي مشكلات هويتي خود با عضويت در خُرده‌فرهنگ مصرف مواد مخدر ابراز وجود و هويت كسب كنند و از سوي ديگر در هر برهه از زندگي (گرايش به مصرف مواد مخدر، پيوند در خُرده‌فرهنگ، مديريت ننگ و در حين درمان) هويت افراد مصرف‌كنندۀ مواد مخدر چگونه مي‌تواند بازسازي و دستخوش تغيير گردد.