تأثير ميزان نيتروژن و آبياري بر برخي صفات فيزيولوژيك، كمي و كيفي ميوه گوجه‌فرنگي گلخانه‌اي رقم نيوتن

مديريت پايدار مصرف آب و كودهاي نيتروژن براي حصول توليد بالا حائز اهميت است. به منظور بررسي سطوح مختلف آبياري و كود نيتروژن، آزمايشي در دو سال 01-1400 و 02-1401 به صورت اسپليت پلات در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با سه تكرار در گلخانه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه فردوسي مشهد انجام شد. ميزان آب آبياري به عنوان عامل اصلي در سه سطح 75، 100 و 125 درصد نياز آبي گياه و عنصر غذايي نيتروژن به عنوان عامل فرعي در چهار سطح صفر (شاهد)، 75 (7.5 گرم در متر مربع)، 150 (15 گرم در متر مربع) و 225 (22.5 گرم در متر مربع) كيلوگرم در هكتار از منبع اوره در نظر گرفته شد. نتايج نشان داد كه بيشترين ميزان عملكرد (65.1 كيلوگرم در متر مربع) در آبياري 125 درصد نياز آبي و كود نيتروژن 225 كيلوگرم در هكتار به‌دست آمد. هرچند، در تيمار شاهد بدون كود، آبياري 100 و 125 درصد نياز آبي تفاوت معني داري در عملكرد نداشتند. در تمام تيمارهاي كودي، بيشترين ميزان كارايي مصرف آب در تيمار 100 درصد نياز آبي مشاهده شد و تيمارهاي 75 و 125 درصد نياز آبي به‌‌ترتيب در جايگاه دوم و سوم قرار گرفتند. بيشترين ميزان كارايي مصرف آب (285 كيلوگرم بر متر مكعب) در تيمار 100 درصد نياز آبي و كود نيتروژن 225 كيلوگرم در هكتار به‌دست آمد. بيشترين ميزان تجمع نيترات در خوشه ششم (6.12 ميلي‌گرم در كيلوگرم) و هفتم (6.29 ميلي‌گرم در كيلوگرم) در تيمار آبياري 75 درصد نياز آبي و كود نيتروژن 225 كيلوگرم در هكتار و در خوشه هشتم (6.43 ميلي‌گرم در كيلوگرم) در تيمار آبياري به ميزان 100 درصد نياز آبي و مصرف 225 كيلوگرم در هكتار كود نيتروژن به‌دست آمد. به طور كلي، نتايج نشان داد هر چند مصرف زياد كود نيتروژن باعث افزايش تجمع نيترات در سطوح مختلف آبي شد، ولي افزايش حجم آبياري علاوه‌بر افزايش خصوصيات عملكردي، ميزان تجمع نيترات را در گوجه فرنگي كاهش داد. همچنين، تفاوت عملكرد ميوه در آبياري 125 و 100 درصد نياز آبي محسوس نبود و با مصرف كمتر آب، مقدار توليد بهينه و كارايي مصرف بهبود يافت. لذا باتوجه‌به نتايج به‌دست‌آمده بهترين تيمار مورد توصيه در شرايط گلخانه اي، آبياري به ميزان 100 درصد نياز آبي و مصرف 250 كيلوگرم در هكتار كود نيتروژنه مي باشد.