بررسي و مقايسه ويژگي‌هاي مورفولوژيكي و بيوشيميايي نهال‌هاي يكساله چوج و كنوكارپوس تحت تنش شوري

مطالعه حاضر با هدف بررسي و مقايسه خصوصيات مورفولوژيكي و بيوشيميايي گياهان كنوكارپوس (Conocarpus erectus) و چوج (Salvadora persica) تحت تنش شوري و قابليت جايگزيني گياه چوج به‌جاي گياه كنوكارپوس جهت كاشت در فضاي سبز انجام شد. نهال‌هاي كنوكارپوس و چوج 3 ماهه و يكسان از نظر مورفولوژيكي و ارتفاع تهيه گرديد. تيمارهاي مورد استفاده شامل سطوح شوري (شاهد يا آب شهري، ۲۵۰، ۵۰۰ و ۷۵۰ ميلي مولار بر ليتر از نمك كلريد سديم) بود كه بر روي دو گياه به‌مدت 6 ماه مورد بررسي قرار گرفت. آزمايش به‌صورت فاكتوريل بر پايه طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار (گلدان) بود. صفات مورفولوژي (وزن‌تر و خشك برگ، وزن‌تر و خشك‌ريشه، قطر ساقه، سطح برگ)، بيوشيميايي (كلروفيل a و b، پروتئين كل، پرولين، كربوهيدرات كل) و عناصر معدني (سديم، پتاسيم، كلسيم و كلر) براي هر گياه اندازه‌گيري گرديد. نتايج نشان داد كه به‌جز وزن خشك برگ و وزن ‌تر و خشك‌ ريشه، ساير صفات مورفولوژي بررسي شده گياهان چوج و كنوكارپوس تحت‌تأثير تنش شوري قرار نگرفت. با افزايش سطوح شوري وزن خشك برگ و وزن ‌تر و خشك‌ ريشه كاهش معني‌داري نشان داد. تنش شوري اثر معني‌داري بر كلروفيل a، پروتئين كل، پرولين و كربوهيدرات كل نداشت، ولي كلروفيل b تحت‌تأثير تنش شوري قرار گرفت و مقدار كلروفيل b با افزايش سطوح شوري افزايش يافت. بيشترين مقدار كلروفيل a و كربوهيدرات كل در گياه كنوكارپوس و بيشترين مقدار كلروفيل b، پروتئين كل و پرولين در گياه چوج به‌دست آمد. تنش شوري اثر معني‌داري بر درصد عناصر معدني سديم، پتاسيم، كلسيم و كلر گياهان چوج و كنوكارپوس نداشت. به‌طور كلي گياه چوج كه تحمل به شوري و خشكي آن بالا مي‌باشد، مي‌تواند جايگزين مناسبي براي گياه كنوكارپوس جهت ايجاد پرچين، كاشت در بوستان‌ها و فضاهاي سبز باشد، البته حساسيت بيشتر گونه چوج به سرما، رشد كندتر و شكل‌پذيري دشوارتر آن را بايد در نظر گرفت.