بررسي مؤلفه‌هاي جمهوريت با تأكيد بر صحيفه امام‌ خميني به ‌روش تحليل ‌مضموني

در عصر‌ جديد، دموكراسي يك خواستۀ عمومي و نظام‌هاي غير‌دموكراتيك در معرض سقوط هستند. تفاوت اساسي آن‌ها، در نقش مردم است. مسئلۀ مقالۀ پيش‌رو، بررسي جايگاه جمهوريت در نظام جمهوري اسلامي از ديدگاه امام خميني است كه از علل مؤثر ثبات و پايداري آن است. براي كشف مؤلفه‌هاي آن، صحيفه ‌امام با روش تحليل ‌مضموني، در حد اشباع داده‌هاي تحقيق‌ مورد بررسي قرار گرفت. يافته‌هاي تحقيق در قالب جداول مضامين پايه، سازمان‌دهنده، فراگير و شبكه‌ مضامين نشان ‌دادند ‌كه: 1. مشروعيت‌ نظام سياسي، دو ساحت دارد، ساحت الهي (اسلاميت) و مردمي (جمهوريت) كه رابطۀ تنگاتنگ دارند و نافي يكديگر نيستند. 2. خواست و ارادۀ مردم، نقش كليدي در قدرت دارد و منطق آن از نظام دموكراسي سكولار ‌ليبرال و سوسيال متمايز است. 3. قانون‌مندي وجه مشخصه آن و تأمين‌كنندۀ حقوق مردم است. 4. مردم صرفاً مكلف به تبعيت نيستند، بلكه حق اساسي در ايجاد حاكميت و نظارت بر عملكرد كارگزاران در تمام سطوح دارند. 5. كارگزاران در قبال جايگاه و عملكرد خود پاسخگو هستند. 6. مناصب موقت و مقامات منتخب مردم هستند. تبيين اين مؤلفه‌ها، مي‌تواند باعث تغيير رويكرد اجتماعي و سازماني در عرصه تصميم‌سازي و تصميم‌گيري و گامي در جهت پايان‌بخشيدن به چالش رابطۀ جمهوريت و اسلاميت باشد.