تأثير معنويت‌درماني بر ترس از عود و ادراك بيماري زنان مبتلا به سرطان پستان

زمينه و هدف: با وجود تأثير ترس از عود بيماري و ادراك منفي از آن بر كاهش كيفيت زندگي بازماندگان از سرطان و افزايش خستگي جسمي و رواني، اضطراب و افسردگي آنان، تحقيقات كمي مداخله‌هاي مؤثر بر تعديل اين عوامل ادراكي ـ روان‌شناختي سرطان پستان را معرفي كرده‌‌اند. اين در حالي است كه معنويت منبعي مهم در سازگاري با شرايط استرس‌زاي ناشي از بيماري‌هاي مزمن، سلامت جسماني و رواني، اميد و در نتيجه بهبود وضعيت بيماري است. هدف از اين پژوهش بررسي تأثير معنويت‌درماني بر ترس از عود و ادراك بيماري زنان مبتلا به سرطان پستان بود.روش: تحقيق حاضر مطالعه‌اي نيمه‌تجربي با طرح پيش‌آزمون، پس‌آزمون و پيگيري دوماهه با گروه كنترل بود. جامعه متشكل از زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شيمي‌درماني مراجعه‌كننده به كلينيك تخصصي و فوق ‌تخصصي بيماري‌هاي پستان جهاد دانشگاهي در زمستان 1400 بود. 30 نفر از اين بيماران به صورت در دسترس انتخاب و به صورت تصادفي در دو گروه مداخله و كنترل (هر گروه 15 نفر) گمارش شدند. ترس از عود سرطان با سياهه ساوارد و سيمارد و ادراك بيماري به وسيله پرسشنامه برودبنت و همكاران قبل، بعد و دو ماه بعد از مداخله اندازه‌گيري شد. بيماران گروه مداخله روان‌درماني معنوي ـ مذهبي را به مدت 12 جلسه 120 دقيقه‌اي، به صورت فردي دريافت نمودند، اما گروه كنترل مداخله‌اي دريافت نكرد. تحليل داده‌ها از طريق روش‌هاي تحليل واريانس با اندازه‌گيري مكرر و آزمون تعقيبي بنفروني با در نظرگرفتن سطح معناداري 0.05=α در نرم‌افزار SPSS 24 انجام شد.ملاحظات اخلاقي: پس از اخذ كد اخلاق، پژوهشگر به محيط‌هاي پژوهش مراجعه كرد و پس از معرفي هدف و ماهيت پژوهش و نيز معرفي شيوه اجراي مداخله، رضايت آگاهانه كتبي جهت شركت در پژوهش از بيماران اخذ گرديد.يافته‌ها: نتايج نشان داد كه معنويت‌درماني، تأثير معني‌داري بر كاهش ترس از عود سرطان و بهبود ادراك بيماري زنان مبتلا به سرطان پستان داشت (0.001 p). اختلاف ميانگين پيش‌آزمون با پس‌آزمون و پيگيري در هر دو متغير يادشده معنادار بود (0.001 p)، اما اختلاف ميانگين پس‌آزمون و پيگيري در ترس از عود سرطان و ادراك بيماري معنادار نبود (0.05 p).نتيجه‌گيري: بر اساس يافته‌هاي پژوهش، معنويت‌درماني بر كاهش ترس از عود سرطان و بهبود ادراك زنان مبتلا به سرطان پستان از بيماري‌شان اثر دارد و اين اثرگذاري در طول زمان ماندگار است، در نتيجه اين روش درماني مي‌تواند به عنوان روشي كارآمد توسط متخصصان حوزه سلامت براي زنان مبتلا به سرطان پستاني كه از عود بيماري خود ترس دارند و يا ادراك منفي‌اي از بيماري‌شان دارند، استفاده شود تا به بهبود در سلامت جسمي و رواني‌ آنان كمك شود.