اثر تغيير تاريخ كشت در شرايط تغيير اقليم بر عملكرد گندم پاييزه

توليدات كشاورزي در معرض آسيب‌هاي ناشي از تغييرات اقليمي هستند. تاثير اين تغييرات بر ميزان بارش سالانه، دما و به دنبال آن كاهش توليدات كشاورزي غير قابل چشم‌پوشي است. در اين مطالعه اثرات تغييرات اقليمي و كشت در تاريخ‌هاي مختلف؛ بر ميزان عملكرد، در طول دوره كشت رقم‌ پاييزه گندم در دشت قزوين بررسي شد. اين بررسي در بازه 2021 2100 و با مقايسه دو منبع اطلاعاتي LARS WG و DKRZ در توليد داده‌هاي سالانه تغيير اقليم و به كار‌گيري مدل Aquacrop در شبيه‌سازي واكنش گياه به تغييرات ذكر شده، صورت گرفت. در دوره‌هاي 2021 2040، 2041 2060، 2061 2080 و 2081 2100 مناسب‌ترين تاريخ‌هاي كشت متفاوت ( گندم پاييزه تاريخ‌هاي 15 مهر، 1 آبان، 15 آبان، 30 آبان و 15 آذر) به منظور افزايش عملكرد گندم و كاهش متغيرهاي ديگر بررسي شد. طبق نتايج حاصل از شرايط اقليمي مدل LARS WG و پايگاه اطلاعاتي DKRZ تحت سناريوهاي 4.5 و 8.5، در هر 4 دوره آتي ميانگين عملكرد نسبت به مقدار آن در دوره پايه افزيش خواهد يافت. بيشترين عملكرد در كل اين دوره‌ها و مدل‌ها براي دوره 2081 2100 تحت شرايط اقليمي پايگاه اطلاعاتي DKRZ در سناريو 8.5 در صورتي كه تاريخ كشت 15 آبان ماه انجام شود، پيش‌بيني مي‌شود كه مقدار آن برابر 11.71 تن بر هكتار با انحراف معيار 0.64 تن بر هكتار است. كمترين عملكرد نيز براي دوره 2041 2060 تحت شرايط اقليمي پايگاه اطلاعاتي DKRZ در سناريو 8.5 در صورتي كه تاريخ كشت 15 مهر ماه انجام شود، گزارش مي‌شود كه مقدار آن برابر 1.34 تن بر هكتار با انحراف معيار 1.15 تن بر هكتار است. در دوره 2021 2040، تاريخ 15 بهمن ماه (4 فوريه)، در دوره 2041 2060، تاريخ 15 بهمن (4 فوريه)؛ در دوره 2061 2080 تاريخ 15 بهمن (4 فوريه) و در دوره 2081 2100 تاريخ 1 آبان (23 اكتبر) به عنوان مناسب‌ترين تاريخ كشت در اين دوره‌ها توصيه مي‌شود.