ارتقاي سلامت مبتني بر سواد رسانه‌اي در كاركنان آموزشي دانشگاه علوم ‫پزشكي اردبيل: يك مطالعه آميخته

زمينه و هدف: سلامت به عنوان يك مسئله و بحث جهاني مطرح بوده و سازمان‌ها مي‌كوشند تا سلامت كاركنان خود را بهبود بخشند. يكي از اين راهكارها، تقويت شيوه كسب اطلاعات معتبر مربوط به سلامت از طريق رسانه‌هاي اجتماعي است. با توجه به اينكه، دانشگاه‌هاي علوم پزشكي بايد بيشتر در زمينه ارتقاي سلامت كاركنان خود كوشا باشند، مطالعه حاضر با هدف ارتقاي سلامت مبتني بر سواد رسانه‌اي در كاركنان آموزشي دانشگاه علوم پزشكي اردبيل در سال 1401 انجام گرفت. روش كار: اين پژوهش از نوع آميخته اكتشافي به روش كمي- كيفي است. جامعه آماري در بخش كيفي، اساتيد و مديران دانشگاه علوم پزشكي اردبيل بودند كه با روش نمونه گيري هدفمند از نوع گلوله برفي انتخاب شدند و در بخش كمي، 234 نفر از كاركنان آموزشي دانشگاه علوم پزشكي اردبيل بودند كه با روش نمونه‌گيري تصادفي ساده انتخاب گرديدند. ابزار گردآوري داده‌ها در بخش كيفي مصاحبه نيمه‌ساختاريافته و در بخش كمي پرسشنامه تهيه شده با استفاده از نتايج بخش كيفي بود. براي تحليل داده‌هاي كيفي از روش گراندد تئوري به روش كدگذاري استراوس و كوربين و براي تحليل داده هاي كمي از آمار توصيفي و استنباطي استفاده گرديد. يافته ها: در مرحله كيفي 8 مقوله اصلي و 44 مقوله فرعي شناسايي شد كه در قالب مدل پارادايميك شامل 6 بعد؛ شرايط علّي (خصوصيات فردي و بستر خانوادگي، شرايط محيطي، اجتماعي و اقتصادي جامعه و ارزيابي نقّادانه محتواي رسانه)، شرايط زمينه اي (زيرساخت هاي ارتقاي سواد رسانه‌اي)، پديده محوري (ارتقاي سواد رسانه اي)، راهبردها و اقدامات (ايجاد محيط يادگيرنده و مشاركت كاركنان)، شرايط مداخله گر (فقدان پذيرش رسانه‌هاي نوين در بين كاركنان) و در نهايت پيامدها (ارتقاي سلامت عمومي) است. در مرحله كمّي برازش و توان پيش بيني مدل تاييد شد. همه ابعاد در ارتقاي سلامت مبتني بر سواد رسانه اي معني دار بودند و در نهايت عوامل ارتقاي سلامت مبتني بر سواد رسانه اي اولويت بندي گرديدند و بر اين اساس مدل ارتقاي سلامت مبتني بر سواد رسانه اي اعتباريابي شد. نتيجه گيري: بر اساس يافته هاي پژوهش نتيجه گرفته مي شود استقرار مدل ارتقاي سلامت مبتني بر سواد رسانه اي در دانشگاه علوم پزشكي اردبيل مي تواند منجر به ارتقاي سلامت عمومي براي كاركنان آموزشي دانشگاه گردد كه نتايج آن بهبود شيوه زندگي و رفتارهاي بهداشتي، افزايش قابليت‌هاي سلامت فردي، ايجاد و گسترش خدمات سلامتي، استقرار عدالت اجتماعي و توانمندسازي افراد و ارتقاي كيفيت و نحوه ارائه خدمات است.