سميت تدخيني و خواص ضد تغذيه‌اي اسانس رزماري روي شپشه آرد، Tribolium confusum

شپشه آرد (Tribolium confusum du Val) يكي از مهم ترين سخت بالپوشان آفات محصولات انباري به خصوص دانه هاي غلات و آرد است. استفاده مكرر از آفت كش هاي شيميايي در مديريت حشرات آفت آثار ثانويه بي شماري مانند آلودگي محيط زيست، تهديد سلامتي انسان و موجودات غيرهدف و توسعه مقاومت آفات را در پي داشته است. در پژوهش حاضر، سميت تدخيني و تاثير ضد تغذيه اي اسانس رزماري روي حشرات كامل شپشه آرد بررسي شد. به دليل ارتباط اجزاي شيميايي اسانس هاي گياهي با خواص زيستي آن­ها، تركيبات اسانس رزماري با استفاده از گاز كروماتوگرافي-طيف سنج جرمي بررسي شد. اسانس رزماري سرشار از تركيبات ترپني شامل مونوترپن هاي هيدروكربنه (28.72 درصد)، مونوترپنوئيدها (57.03 درصد)، سسكوئي­ترپن هاي هيدروكربنه (3.09 درصد) و سسكوئي­ترپنوئيدها (3.25 درصد) بود. غلظت 73.5 ميكروليتر بر ليتر هوا از اسانس موجب تلفات 90.0 درصدي آفت بعد از 24 ساعت شد كه طي 48 ساعت تا 100 درصد نيز افزايش پيدا كرد. استفاده از مقادير LC40 و LC50 24 ساعته اسانس رزماري (به ترتيب برابر با 26.7 و 35.5 ميكروليتر بر ليتر هوا) باعث كاهش شاخص هاي تغذيه اي آفت شامل شاخص مصرف، نرخ مصرف نسبي و نرخ رشد نسبي بعد از 5 و 10 روز شد. همچنين، شاخص بازدارندگي تغذيه اي مقادير بيان شده به ترتيب 40.7 و 45.9 درصد بعد از پنج روز و 53.4 و 59.5 درصد بعد از 10 روز برآورد شد. بنابراين، اسانس رزماري مي تواند به عنوان يكي از عوامل در دسترس و كارآمد در مديريت شپشه آرد براي انجام پژوهش هاي تكميلي معرفي شود.