استفاده از ملاط‌هاي بهينه‌شده با مواد دورريز در تثبيت بدنه و كف قبور موزه عصر آهن تبريز

ملاط‌هاي پايه‌آهكي به‌دليل ويژگي‌هاي قابل قبولي كه نسبت به رطوبت دارند؛ از دوران گذشته در امر حفاظت و مرمت بسيار مقبول بوده‌اند. در اين ميان، مشكل رطوبت صعودي در بيشتر گورستان‌هاي باستان‌شناسي كه با حفظ بقاياي حاصل از كاوش (همانند بقاياي استخواني و اشياي مدفون‌شده) در محل، تبديل به سايت‌موزه شده‌اند، وجود دارد. لذا به‌نظر مي‌رسد يكي از بهترين روش‌ها براي كاهش صدمات رطوبت، باتوجه‌به نياز ضروري به تثبيت بدنه‌هاي درحال ريزش و ايزوله نمودن كف گورها، استفاده از ملاط‌هاي سازگار باشد. اين پژوهش كه روي گورها و بقاياي اسكلتي در سايت‌موزه عصر آهن تبريز تمركز دارد، با هدف تثبيت بدنه گورها و همچنين قطع ارتباط اسكلت‌هاي تاريخي با زمين و رطوبت صعودي، اقدام به بهينه‌سازي ملاط‌هاي پايه‌آهكي با استفاده از پوزولان‌هاي طبيعي حاصل از مواد دورريز (پوسته برنج و فضولات حيواني و چوب به‌صورت خاكستر) كرده است. نتايج حاصل از آزمون‌هاي فيزيكي (چگالي‌سنجي، تخلخل‌سنجي، ميزان جذب آب، موئينگي) و آزمون‌هاي استقامتي (آزمون‌هاي پيرسازي تسريعي شامل: چرخه‌هاي تر و خشك شدن، انجماد و يخ‌گشايي و چرخه نمك و دوام‌داري) روي فرمولاسيون‌هاي مختلف ملاط، نشان داد تركيباتي كه با پوزولان خاكستر فضولات حيواني ساخته ‌شده‌اند، در مقابل آزمون‌هاي استقامتي و سنجه‌هاي فيزيكي مقاومت بهتري دارند؛ باتوجه‌به نتايج بيان‌شده، از ملاط منتخب در حفاظت و مرمت بدنه و كف گورهاي سايت‌موزه عصر آهن تبريز با تثبيت بدنه‌ها و ايجاد حايل حفاظتي استفاده مي‌شود. نتايج اين اقدام پس از 3 سال، رضايت‌بخش تفسير شده است.  اما با توجه به عدم قطع رطوبت صعودي مشكلاتي براي قبور  به وجود آمده است  و اقدام عاجل و فوري قطع رطوبت صعودي بر اساس مطالعات هيدرولوژي است.