ادغام جامعۀ روستايي در اقتصاد بازار (جايگاه دوره‌گردهاي روستايي در هورامان)

هدف پژوهش حاضر، بازخواني و تحليل جايگاه دوره‌گردهاي روستايي در ادغام جامعۀ روستايي در اقتصاد بازار است. رويكرد پژوهش مبتني بر ديدگاه‌هاي مطرح در جامعه‌شناسي اقتصادي و با الهام از نظريات پولاني، گرانووتر، اسملسر و سوئدبرگ اسليتر و تونكيس است.با توجه به كمبود اطلاعات، از تحليل روايت ١٥ دوره‌گرد در روستاهاي منطقۀ هورامان استان كردستان و كرمانشاه استفاده شد. براساس اصول روايت‌پژوهي كلاندينين و كانلي به تجزيه و تحليل داده‌هاي حاصل از مصاحبه‌هاي نيمه‌ساخت‌يافته كه با شيوۀ گلوله‌‌برفي به‌دست آمده و با تكنيك تحليل مضموني تجزيه و تحليل شده‌‌‌اند، پرداخته شده است.نتايج در قالب پنج مقولۀ ثانويه شامل دوره‌گردي به‌مثابۀ شبكه‌اي از مناسبات اجتماعي، دوره‌گردي روستايي و توسعۀ محلي، پيوندهاي شهري روستايي و نقش دوره‌گردهاي روستايي در آن، گسترش ارتباطات و حمل‌ونقل و كاهش حضور دوره‌گردها و گسترش نقش سرمايه و پول در روستاها و نقش دوره‌گردها به‌دست آمد.تحليل اين مقوله‌ها نشان داد روند گذار از بازار جغرافيايي به اقتصاد بازار با تأكيد بر جايگاه دوره‌گردها، نشان‌دهندۀ استحالۀ روابط و مناسبات شهر-روستا و به‌تبع آن، انقطاع پيوند و يك‌سويه‌شدن روابط آن‌ها است. منفك‌شدن مناسبات اقتصادي از مناسبات اجتماعي و گسترش ارتباطات، حمل‌ونقل سبب حذف دوره‌گردها و سپس ظهور شيوه‌هاي تجارت و بازار غالباً مرزي در منطقه شد؛ بنابراين، نقش و جايگاه دوره‌گردها در ادغام و توسعۀ روستايي به‌مثابۀ مكانيسمي معكوس عمل كرد كه هرچه از آن در اقتصاد بازار مي‌گذشت، به همان شيوه، نقش و جايگاه دوره‌گردهاي روستايي نيز روند كاهشي مي‌يافت.