اصلاح‌طلب و اصول‌گرا: يك مطالعه مقايسه‌اي كوچك در مورد شخصيت و سلامت روان

تاكنون پژوهش‌هاي گوناگوني از رابطه بين شخصيت و انتخاب ايدئولوژي سياسي خبر داده‌اند. چنين پژوهش‌هايي مي‌توانند در شناخت و درك بهتر تغيير و تحولات سياسي، اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و ارتباطات بين‌المللي يك جامعه مؤثر واقع شوند. پرسش‌ اصلي پژوهشي عبارت است از اينكه چه تفاوت‌هايي بين افراد در دو جريان سياسي اصلاح‌طلبي و اصول‌گرايي در ايران از نظر شخصيت و سلامت روان وجود دارد؟ در فرضيه پژوهشي استدلال مي‌شود كه دو جريان اصول‌گرايي و اصلاح‌طلبي از نظر شخصيتي و سه شاخص سلامت روان (افسردگي، اضطراب و استرس) با يكديگر تفاوت دارند. روش اين پژوهش علي- مقايسه‌اي‌ است. جامعه‌ آماري دربرگيرنده ‌همه خبرنگاران سياسي، فعالان حزبي و سياسي، مسئولان دولتي و اعضاي انجمن‌هاي سياسي دانشجويي شهر اصفهان و تهران در تابستان 139۶ بود. براي اين پژوهش يك نمونه‌ ۶۵ نفري به روش غيرتصادفي گلوله‌برفي كه دربرگيرنده ۳۳ نفر اصلاح‌طلب و ۳۲ نفر اصول‌گرا بود، انتخاب شد. گرايش سياسي شركت‌كنندگان در سه مرحله تأييد شد. سپس شركت‌كنندگان به يك دفترچه‌ سه‌قسمتي به‌صورت انفرادي پاسخ دادند؛ و اين دفترچه به‌ترتيب دربرگيرنده اطلاعات شخصي، آزمون نئو و مقياس افسردگي، اضطراب و استرس بود. داده‌هاي گردآوري‌شده با استفاده از ابزار آماري (تحليل واريانس چندمتغيره) توصيف و استنباط شدند. يافته‌ها حاكي از آن بود كه اصلاح‌طلبان در متغيرهاي تجربه‌پذيري، افسردگي و استرس به‌طور معنادار نمره‌ بيشتري كسب كردند و اصول‌گرايان در مقياس‌هاي برون‌گرايي و توافق. اين يلفته‌ها با دست‌آوردهاي پژوهش‌هاي مشابه همسوست.