تاثير تنك شيميايي و دستي خوشه بر برخي خصوصيات كمي و كيفي ميوه خرماي رقم استعمران

سابقه و هدف: درخت خرما به دليل تحمل گرماي زياد، خشكي و شوري نسبت به ساير درختان ميوه به درخت زندگي در بيابان معروف شده است. يكي از عمليات مديريتي باغ خرما تنك ميوه آن مي باشد. تنك ميوه فرصت لازم را به ميوه هاي باقيمانده مي دهد تا از اندازه بيشتري برخوردار شوند. همچنين تنك ميوه مي تواند در كنترل سال آوري درختان موثر باشد. هدف از اين پژوهش ارزيابي تاثير تنك دستي و شيميايي بر برخي از خصوصيات ميوه خرماي رقم استعمران مي باشد.مواد و روش هااين پژوهش به صورت طرح بلوك‌هاي كامل تصادفي با سه تكرار در نخلستاني به مساحت 1.5 هكتار در روستاي فردوس در حومه شهرستان شوشتر انجام شد. تيمار‌‌‌‌‌‌‌هاي آزمايش شامل T1 (شاهد)، T2 (حذف 1.3 انتهاي خوشچه ها در مرحله گلدهي)، T3 (حذف 1.3 انتهاي خوشچه ها در مرحله كيمري)، T4 (حذف 1.3 تعداد خوشچه ها در مرحله كيمري)، T5، T6 و T7 به ترتيب تنك شيميايي از طريق محلول‌پاشي اسيد نفتالين استيك(NAA) با غلظت 50، 100 و 150 ميلي‌‌گرم در ليتر در مرحله گلدهي بود. ميوه ها در مرحله تمار برداشت و صفات كمي شامل طول، قطر، وزن تر ميوه، وزن تر و خشك گوشت ميوه، طول، وزن تر ، وزن خشك هسته، نسبت گوشت به هسته، حجم ميوه و عملكرد خوشه و صفات كيفي ميوه شامل كل مواد جامد محلول، pH ميوه، قند كل و قند هاي احياء و غير احياء و شاخص هاي رنگ شامل L* ، a* ، b* ، هيو و كروما اندازه گيري شد.يافته هانتايج نشان داد كه تنك شيميايي با غلظت 100 ميلي گرم در ليتر NAA (تيمار T6) باعث افزايش معني‌دار وزن تر(10.56 گرم)، خشك (9.86 گرم) و حجم (11.03 سانتي متر مكعب) ميوه گرديد. بيشترين نسبت گوشت به هسته در تيمار100 ميلي گرم در ليتر اسيد نفتالين استيك (T6) حاصل شد. كمترين مقدار طول هسته (2.33 سانتي متر) در تيمار حذف يك سوم انتهاي خوشچه ها در مرحله گلدهي (T2) بدست آمد ولي با تيمار هاي T3 و T5 اختلاف معني داري نداشت. تنك ميوه باعث كاهش عملكرد خوشه در تيمار محلول پاشي 150 ميلي گرم در ليتر اسيد نفتالين استيك در زمان گلدهي ( تيمار T7) شد. بيشترين ميزان قند غير احياء در تيمار هاي T5 (46.59در صد) و T6 (43.13 درصد) حاصل شد. از نظر شاخص هاي رنگ ميوه مولفه L* در تيمار T3 و T1 به ترتيب با مقادير 19.32 و 19.09 بيشترين مقدار ، مولفه a* با مقدار 9.08 در تيمار T2 بيشترين مقدار، مولفه b* با مقدار 11.75 در تيمار T2 ، مولفه هيو با مقدار 27.62 در تيمار شاهد كمترين مقدار و مولفه كروما با مقدار 15.02 در تيمار T2 بيشترين مقدار را داشتند.نتيجه گيريدر اين پژوهش هر دو نوع تنك دستي و شيميايي باعث بهبود كيفيت ميوه شدند. با توجه به اينكه تنك شيميايي با غلظت 100 ميلي گرم در ليتر نفتالين استيك اسيد (NAA) (تيمار T6)در زمان گلدهي بر بسياري از صفات ميوه تاثير بهتري داشت و به لحاظ اينكه تنك شيميايي نسبت به تنك دستي هزينه كمتري دارد، مي توان چنين نتيجه گرفت كه تنك ميوه خرماي رقم استعمران با غلظت 100 ميلي گرم در ليتر اسيد نفتالين استيك در زمان گلدهي (تيمار T6) تاثير بهتري دارد و اين تيمار توصيه مي شود.