ارائه مدلي براي كنترل استراتژيك در شركت‌هاي بيمه فعال در صنعت بيمه ايران

پيشينه و اهداف: كنترل استراتژيك كه هدف آن انطباق استراتژي سازمان با تغييرات و تلاطمات محيطي است (با توجه به اينكه محيط سازمان در صنايع مختلف متفاوت است)، مي‌تواند در هر صنعتي الگوي خاص خود را داشته باشد. در سال‌هاي اخير كه به دلايل داخلي و بين‌المللي، تلاطمات محيطي براي صنايع ايران افزايش يافته، موضوع كنترل استراتژيك نيز اهميت ويژه‌اي پيدا كرده و بر اين اساس، هدف اين پژوهش آن است كه با در نظر گرفتن مدل‌هاي مختلف كنترل استراتژيك و شاخص‌هاي متنوعي كه مي‌تواند داشته باشد، به‌طور خاص براي صنعت بيمه‌ ايران مدلي را براي كنترل استراتژيك ارائه كند.روش‌شناسي: پژوهش حاضر به‌لحاظ هدف، بنيادي– كاربردي و با جهت‌گيري اكتشافي، از نوع مطالعات تركيبي (كيفي و كمّي) است. در بخش كيفي از استراتژي پژوهش داده‌بنياد و در بخش كمّي از روش تحليل سلسله‌مراتبي كه از جمله روش‌هاي تصميم‌گيري چندمعياره است، استفاده شد. جامعه‌ آماري اين تحقيق آن دسته از مديران ارشد شركت‌هاي بيمه‌ ايراني هستند كه در فرايند تدوين، اجرا و كنترل برنامه‌هاي استراتژيك شركت‌هاي بيمه نقش يا تجربياتي دارند. روش نمونه‌گيري نظري و به شيوه‌ گلوله برفي بوده است.يافته‌ها: براساس داده‌هاي به‌دست‌آمده از مصاحبه‌ها، مقوله‌ها در دو دسته‌ كلي كنترل اجراي استراتژي و كنترل محتواي استراتژي قرار گرفتند. در بخش كنترل محتوا سه مقوله با عناوين كنترل عوامل حياتي موفقيت، كنترل مفروضات اساسي و كنترل مبتني بر سناريو كدگذاري شدند و در بخش كنترل اجرا دو مقوله با عناوين كنترل بعد از عمل و كنترل عملياتي كدگذاري شدند. در اين پنج بخش نيز، در مجموع 15 نوع كنترل بايد صورت گيرند كه اين‌ها در بخش كمّي پژوهش ارزيابي شدند. در بخش كمّي، كنترل رقابت، كنترل مفروضات اساسي بازار و كنترل مفروضات محيط كلان بيشترين امتيازات را به خود اختصاص دادند.نتيجه‌گيري: با توجه به يافته‌هاي تحقيق، دسته‌بندي انواع كنترل‌هاي استراتژيك و امتيازدهي به آنها، به معناي برتري برخي روش‌هاي كنترلي بر ديگر روش‌ها نيست و براساس نوع رويكرد استراتژيك در هر شركتي ممكن است هريك از كنترل‌ها به شكل‌هاي مختلف و با درجات اهميت متفاوتي استفاده شوند. همچنين به‌دليل اينكه امروزه ابزارهاي پيشرفته‌ فنّاوري اطلاعات در دسترس‌اند و صنعت بيمه هم داده‌هاي فراواني در اختيار دارد، پيشنهاد مي‌شود كه شركت‌هاي بيمه از اين ابزارها در فرايند كنترل استراتژيك خود بيشتر استفاده كنند. با توجه به اهميت يافتن روش‌هاي آينده‌پژوهي از جمله سناريوپردازي در كسب‌وكارها، پيشنهاد مي‌شود كه صنعت بيمه به آموزش اين روش‌ها به مديران و متخصصانش اقدام كند تا با به‌كارگيري آنها غافلگيري‌ها كاهش يابند و آماده‌ مواجهه با شرايط مختلف باشند. در نهايت در ارزيابي كمّي پژوهش، كنترل فرايندهاي داخلي و منابع انساني حائز كمترين امتياز شدند كه با توجه به اهميتشان، لازم است براي تقويتشان كنترل بيشتري روي آنها صورت گيرد.