تحليل و بررسي آراء مفسران درباره «وَلَمَّا ضُرِبَ ابْنُ مَرْيَمَ مَثَلًا»

آيه 57 سوره زخرف، از مَثَلي حكايت دارد كه مورد تمسخر و استهزاء مشركان قرار گرفته است و آنان با پيامبر(ص) به جدال پرداخته‌اند. مفسران در اينكه مراد از مَثَل زده‌شده چيست و اين آيه چه معنا و مفهومي دارد، همسو و هم‌صدا نبوده و ديدگاه‌هايي را مطرح ساخته‌اند كه هريك با نوعي چالش مواجه است. پژوهه حاضر با روشي توصيفي ـ تحليلي و انتقادي كوشيده است با بررسي اين آيه و ديگر آيات و تحليل تفاسير و رواياتي كه ذيل آيه مطرح هستند، مناسب‌ترين تفسير را ارائه دهد. نتايج نشان مي‌دهد كه ميان دو نوع روايت مربوط به سبب نزول، نوعي خلط صورت گرفته و بي‌توجهي به اين نكته موجب شده كه فهم آيه دشوارتر شود. از اين‌رو نقلي كه مَثَل مورد نظر را به مشركان و نه لزوماً ابن‌زبعري منتسب مي‌داند، صحيح‌تر و در عين حال با سياق و بافت خود آيات نيز سازگارتر است. همين نكته مي‌تواند نقدي قرآني، مبتني بر بررسي روايات وارده بر مفسراني كه مَثَل زده‌شده را از جانب خداوند مي‌دانند، به حساب آيد.