تغيير كاربري/پوشش زمين و عوامل محرك آن در منطقه فندقلو

تجزيه‌وتحليل تغيير كاربري/پوشش زمين و شناسايي محرك هاي آن براي توسعه رويكردهاي مديريت پايدار زمين كه منابع و خدمات بوم سازگان را بازسازي مي كند، ضروري است. اين تحقيق به تجزيه‌وتحليل تغيير كاربري/پوشش زمين بر پايه تصاوير ماهواره‌اي لندست 8 ((OLI/TIRS L1TP و نيز بررسي محرك هاي اقتصادي-اجتماعي و حكمراني آن بر پايه روش تحقيق پيمايشي (نظرسنجي خانوار) و مصاحبه با افراد مطلع كليدي و دست اندكار در منطقه فندقلو در استان اردبيل در دو دهه گذشته مي پردازد. نتايج تغيير خالص منفي در بوم‌سازگان هاي جنگل (5/187 هكتار) و مرتع (5/662 هكتار) را ثبت كرد، درحالي‌كه مناطق كشاورزي (1/587 هكتار) و انسان ساز (6/267 هكتار) تغيير خالص مثبتي را نشان مي دهد. تجزيه‌وتحليل ماتريس تشخيص تغيير 20 ساله (1402-1382) نشان داد كه حدود 26 درصد از منطقه موردمطالعه يك انتقال را تجربه كردند. بر اساس نتايج بررسي 11 عامل محرك اقتصادي-اجتماعي و حكمراني، تغيير مشاهده‌شده در بوم‌سازگان به ترتيب ناشي از توسعه كشاورزي (91 درصد)، فقر (73 درصد)، فشار دام (68 درصد)، اجراي ضعيف قانون (65 درصد)، قاچاق چوب (62 درصد)، تقاضاي فزاينده براي هيزم (60 درصد)، رشد جمعيت (44 درصد)، آتش سوزي (41 درصد)، اشكال ناسازگار گردشگري (40 درصد)، فاصله تا جاده (36 درصد) و استخراج معدن (11 درصد) بوده است. اين محرك ها آثار شديدي بر در دسترس بودن خدمات بوم سازگان، رفاه جامعه، تنوع زيستي و آب‌وهوا دارد. بنابراين، اين مطالعه تلاش هاي هماهنگ توسط ذي‌نفعان را براي توسعه مديريت مشاركتي بوم سازگان و آگاهي عمومي توصيه مي كند كه همزيستي حفاظت از طبيعت و معيشت پايدار را در نظر مي گيرد. درنهايت، توانمندسازي جوامع محلي، درك پويايي اراضي كشاورزي و مديريت علل و پيامدهاي تغييرات جمعيتي اخير براي حفاظت از بوم سازگان در اين منطقه حياتي است.