انتقال و انتشار تكانۀ نفت در بازار سهام كشورهاي صادركنندۀ عمده نفت: درس‌هايي از ايران

پژوهش كنوني به اين مسئله مي‌پردازد كه تكانۀ نفت از چه كانال‌‏هايي به بازار سهام انتقال مي‌يابد و نحوۀ انتشار آن در بازار سهام به چه صورت است. در اين راستا با به‌كارگيري رهيافت خودرگرسيون برداري با عامل‌افزوده و استفاده از متغيرهاي متنوع ازجمله شاخص قيمت‌هاي جهاني گروه‌هاي كالايي، متغيرهاي اقتصاد كلان، شاخص‌هاي صنايع بزرگ بورسي، و شاخص كل بورس اوراق بهادار تهران در بازۀ زماني 1396-1384، توابع كنش-واكنش استخراج شده‌‌‎اند. سپس، سازوكار‌ انتقال تكانۀ قيمت نفتي و انتشار آن در بازار سهام ايران به عنوان كشور صادركنندۀ عمده نفت تحليل شده است. يافته‌هاي پژوهش حاضر نشان‌دهندۀ اثرگذاري تكانۀ نفت از سه راهِ كانال مستقيم، كانال قيمت جهاني كالاها، و كانال اقتصاد كلان بر بازار سهام است. ناگفته نماند كه نحوۀ واكنش از اين كانال‌ها بر مبناي آثار تكانۀ نفتي متفاوت بوده و بر اساس اين در فرايند انتشار تكانۀ قيمت نفت در بازار سهام، شاخص گروه فرآورده‌‏هاي نفتي، محصولات شيميايي، فلزات اساسي، استخراج كانه‌‏هاي فلزي، چندرشته‌‏اي‌هاي صنعتي، بانكداري و سيمان به‌طور معنادار و پايداري افزايش يافته و از طريق افزايش شاخص سهام اين گروه‌‏ها، شاخص كل بازار سهام را به‌طور معنادار و پايداري ارتقا داده است.