نفوذزدايي دولت‌ها دعاوي تجاري در چارچوب توافقنامه‌هاي چند‌جانبه و منطقه‌اي

فرضيه نفوذزدايي دولت‌ها نشان مي‌دهد اگر كشور ميزبان يك توافقنامه تجاري با ديگر كشورها تصويب كرده ‌باشد، دولت آن كشورها بايد با احتمال كمتري به صورت جدي در مناقشات و دعاوي تجاري نفوذ كند؛ بنابراين تحقيق حاضر با هدف بررسي نقش توافقنامه‌هاي چند‌جانبه و منطقه‌اي در نفوذزدايي دولت‌ها دعاوي تجاري با نگاه ديپلماسي در نظر گرفته شد. با استفاده از داده‌هاي 86 مورد اختلاف در كشورهاي آسيايي از 1400 تا 1401 يك مدل لوجيت تبيين و با برآورد آن اقدام به تجزيه‌وتحليل شد. نتايج نشان داد نفوذزدايي دولت‌ها دعاوي تجاري بيشتر ناشي از اين موضوع است كه آيا نفوذ سياسي دولت‌ها در دعاوي با منافع راهبردي آن‌ها مطابقت دارد يا خير به‌جاي اينكه ميزان نفوذ سياسي عاملين اقتصادي را در نظر بگيرد؛ بنابراين به طور معمول در ازاي نفوذ سياسي كمتر در دعاوي تجاري تشويق مي‌شوند تا به داوري مورد توافق در توافقنامه‌هاي چند‌جانبه و منطقه‌اي ترغيب شوند. در حالي كه دولت‌ها به صورت مكرر در دعاوي دنياي درحال توسعه مداخله مي‌كنند، دولت‌هاي قدرتمند به ندرت از تهديدات، تحريم‌هاي صريح و نفوذ سياسي در دعاوي تجاري استفاده مي‌كنند. عدم نفوذ سياسي دولت‌ها در چارچوب توافقنامه‌هاي چند‌جانبه و منطقه‌اي باعث نهادينه‌سازي پهنه نظام حقوقي جهت حل‌وفصل اختلافات تجاري شده كه دخالت‌هاي ديپلماتيك كمتر اجباري و تهاجمي را نتيجه مي‌دهد. درنهايت اينكه در توافقنامه‌ها، استانداردهاي مبهم به دليل تفاسير متعدد ناشي از شكل‌پذيري زبان و آينده نامشخص به عنوان چالش مهم بايد مد نظر قرار گيرد.