تحليل فقهي حقوقي ادله احكام شرط ‌بندي در بازي‌هاي نوظهور فاقد ابزار قمار

شرط ‌بندي يا گروبندي عملي است كه در مسابقه و بازي راه پيدا مي‌كند و فقها دربارۀ ماهيت و احكام آن اختلاف نظر زيادي دارند. برخي هر نوع شرط‌ بندي را قمار مي‌دانند، چه با ابزار خاصِ قمار مانند نرد و شطرنج باشد و چه با ساير ابزارها. برخي ديگر قائل به تفاوت ماهوي اين دو و اشتراك در فساد وضعي و حرمت تكليفي هستند، و دستۀ سوم در حرمت تكليفي آن نيز تشكيك كرده‌اند. مسئلۀ اين پژوهش، تحليل ادلۀ احكام تكليفي و وضعي مسابقاتي است كه در آن از ادوات قمار استفاده نشده، ولي شرط‌ بندي در آن راه يافته؛ به ويژه با توجه به مصاديق نوظهور و اغراضي كه اين نوع مسابقات را شكل مي‌دهند؛ مثل مسابقات اتومبيل‌راني و مسابقات رزمي. اين تحقيق با روشي توصيفي تحليلي به بررسي نظرات و مستندات فقها، به ويژه در دو سدۀ اخير، پرداخته و به اين نتيجه رسيده است كه به غير از اختلاف در لغت و ادله، عوامل ديگري در ايجاد اختلاف و ترديد در احكام دخالت دارند؛ از قبيل عدم تفكيك بين حكم تكليفي و وضعي در متون فقهي پيشين، اعتقاد به تلازم بين اين دو حكم در ادبيات فقهاي غيرمعاصر، و طرح اين مسئله در فقه با تعابير و واژگان متنوع. افزون بر اين، توسعه دايره مستثنيات نوظهور با توجه به ملاك احكام، تحليل تغيير نگاه قانون‌گذار به اين مقوله، و بيان مخصصات عقلي و لزوم لحاظ آن در شرط‌بندي از ديگر نوآوري‌هاي جستار حاضر مي‌باشد.