روان‌شناسي و امر سياسي؛ امكان‌سنجي تأسيس نظريه روان‌شناسي سياسي جمعي

بررسي امكان تأسيس نظريۀ روان شناسي سياسي جمعي با وام گرفتن از آراي «زيگموند فرويد»، «كارل گوستاو يونگ» و «اريك فروم»، مسئله اصلي اين مقاله است. ذهنيت نويسندگان بر اين دغدغه استوار بوده كه با غفلت نظري نسبت به آن دسته از آراي روان شناسان كه شرايط امكان ارزيابي كنش هاي سياسي جمعي و تحليل روان كاوانۀ گروه ها، سازمان ها، جريان هاي سياسي و جوامع بيمار را در اختيار ما قرار مي دهد، موضوع روان شناسي سياسي در بعد جمعي خود مغفول مانده و صرفاً در پرتو روايت تاريخ انگارانه و گذشته‌گرا به روان شناسي افراد و شخصيت هاي برجستۀ سياسي محدود شده است. اين رويكرد نظري هرچند در رفتارشناسي سياست مداران و واكاوي ريشه‎‌هاي تصميم هاي عمومي آنها توفيق نسبي داشته، با خلع يد خود از ابزار روان‌شناسي سياسي جمعي، نمي تواند به پژوهشگران پاسخي اقناع كننده درباره چرايي رفتارهاي مشتركِ جمعي يك جامعه، سازمان و يا گروه سياسي بدهد. از اين رو نويسندگان تلاش كرده اند تا با روش توصيفي- تحليلي، بر مبناي جمع آوري كتابخانه‌اي از موضِعي متاتئوريك، طرح واره اي نظري را ارائه دهند كه در آن با ابتنا از رانه ها و ريشه هاي فرهنگي، اجتماعي، اقتصادي، ايدئولوژيك، سياسي و تاريخي مشترك موجود در ناخودآگاه جمعي جامعه كه خوي رواني آنان را تشكيل داده و ضمن توليد فرديت منفي عوارض نوروتيك را در جامعه به جاي مي گذارد، رهيافتي نو براي روان‌شناسي‌سياسي جمع محور به دست آورند.