تحليل نقش وابستگي سياسي رسانه‌هاي ايراني بر بازنمايي عملكرد آنها در شرايط آغازين شيوع ويروس كرونا

يكي از ايده‌هاي رايج براي ارتباطات بحران اين است كه اجماع رسانه‌ها بر نقش دولت موجب همدلي مردم با دولت شده و به دولت در پيشبرد كنترل بحران كمك مي‌كند. با توجه به نقش كليدي اين موضوع در شرايط آغاز بحران، مقاله حاضر نقش وابستگي سياسي خبرگزاري‌هاي ايراني را در بازنمايي عملكرد دولت در شرايط بحران همه‌گيري كوويد 19، طي هفت‌ماهه نخست شيوع اين بيماري مطالعه مي‌كند. براي اين منظور چارچوب مفهومي مبتني بر سه مدل رابطه دولت و رسانه يعني هژموني، پروپاگاندا، و مشخص‌سازي تنظيم شده است. همچنين رويكرد كيفي و روش تحليل چارچوب استقرايي براي تحليل 794 خبر استفاده شده كه از دو خبرگزاري نزديك به اصلاح‌طلبان يعني ايرنا و ايلنا، و دو خبرگزاري وابسته به اصول‌گرايان يعني فارس و مهر انتخاب شده‌اند. يافته‌ها ضمن نشان دادن روند كاهشي توليد اخبار مرتبط با ويروس كرونا در بازه مورد مطالعه، نشان مي‌دهند كه سه خبرگزاري ايرنا، مهر و فارس از چارچوب كروناي تهديدآميز اما مهارپذير با پيشگيري و حمايت دولت استفاده كرده‌اند. همه خبرگزاري‌ها، چارچوب انتقاد از دولت را به كار گرفته‌اند، ولي ايلنا برخلاف ساير خبرگزاري‌ها هرگز از چارچوب حمايت از دولت استفاده نكرده است. نتايج نشان مي‌دهند كه در خيز اول ويروس كرونا، همه خبرگزاري‌ها مبتني بر مدل هژمونيك عمل كرده‌اند و روي موضوع‌هاي مهمي چون مديريت‌پذير بودن ويروس كرونا و شرايط ناشي از همه‌‌گيري آن با هم توافق داشته‌اند. اما طي خيز دوم، شاهد عدم توافق بين خبرگزاري‌ها هستيم، به ‌طوري ‌كه خبرگزاري مهر رويكرد هژمونيك و ساير خبرگزاري‌ها رويكرد مشخص‌سازي را برگزيده‌اند.