پهنه‌بندي اراضي شهري براساس شاخص‌هاي تأثيرگذار بر پتانسيل لرزه‌خيزي (نمونۀ موردي: منطقۀ 5 شهرداري تبريز)

محل زندگي انسان‌ها سهم عمده‌اي از سطوح كاربري اراضي شهري را به خود اختصاص مي‌دهد؛ در شهرهاي كوچك بيش از 60 درصد و شهرهاي بزرگ حدود 40 درصد از سطح شهر تحت پوشش اراضي سكونتگاه‌هاي شهري است. اغلب سكونتگاه‌هاي شهري در كلان‌شهر تبريز بعضاً در مجاورت گسل فعال شمال تبريز و در معرض عوامل مخاطرات طبيعي ازجمله لرزه‌خيزي قرار گرفته‌اند. وضعيت استقرار سكونتگاه‌ها در اراضي شهري منطقۀ مورد مطالعه و لزوم برنامه‌ريزي دقيق درجهت توسعۀ فيزيكي يا قطاعي آتي، پهنه‌بندي اراضي شهري را مخصوصاً در كلانشهرها در اين خصوص بسيار ضروري به نظر مي‌رسد. هدف از اين تحقيق، تعيين وضعيت فعلي الگوي استقرار كاربري‌هاي اراضي شهري در منطقۀ 5 شهرداري تبريز و پهنه‌‌بندي منطقۀ‌‌ مورد مطالعه براساس شاخص‌‌هاي اساسي مؤثر بر مخاطرۀ لرزه‌خيزي در مناطق آسيب‌‌پذير، با استانداردهاي كاربري‌‌هاي اراضي شهري است. در اين پژوهش از روش‌‌هاي ارزيابي چندمعياره مبتني بر تحليل شبكه‌اي سلسله‌‌‌مراتبي Fuzzy ANP1 با تلفيق GIS براي توليد و تجزيه‌وتحليل نقشه‌‌ها و لايه‌‌هاي مختلـف استفاده شده است. نتايج تحقيق نشان داد از كل مساحت 3617 هكتاري منطقۀ مورد مطالعه، حدود 210 هكتار با استاندارد خيلي‌كم در مناطق شمال غرب، 2130 هكتار با استاندارد كم در مناطق عمدتاً شرق، شمال شرق و جنوب، 823 هكتار با استاندارد متوسط در مناطق عمدتاً جنوب و جنوب غرب، 348 هكتار با استاندارد زياد در جنوب و عمدتاً جنوب غرب و 104 هكتار با استاندارد خيلي زياد عمدتاً در جنوب استقرار يافته‌‌اند.